Δευτέρα 29 Ιουνίου 2009

Οι παλιές Βρύσες του Χωριού ανανεώνονται

Οι παλιές Βρύσες στο χωριό Αμπελόκηποι Καστοριάς ανανεώνονται


Το Νέο Κιόσκι με τη Νέα Βρύση
στην Πλατεία.Εργο του ΔήμουΙΩΝΟΣ ΔΡΑΓΟΥΜΗ

Αυτές τις μέρες είναι σε εξέλιξη άλλα δύο δημοτικά έργα που αφορούν στην ανακατασκευή της Νεώτερης Βρύσης στην πλαγιά κάτω από το σπίτι του παπα Γιώργη προς τη Γέφυρα αλλά και της Παλιάς Βρύσης προς τον Αη Νικόλα.Ηδη ολοκληρώθηκε καλαίσθητα και η Νέα Βρύση με το Νέο Κιόσκι στην Πλατεία του χωριού(βλ.Φωτο)

Το ζήτημα είχε τεθεί από τον Πολιτιστικό Σύλλογο αλλά ήταν αίτημα και όλων των κατοίκων για εξωραϊσμό των περιοχών αυτών,που αποτελούν και ιστορικούς τόπους αναφοράς του χωριού.
Ο Δήμος ΙΩΝΟΣ ΔΡΑΓΟΥΜΗ ανταποκρίθηκε θετικά και ολοκληρώθηκε το νέο Κιόσκι με Νέα Βρύση στην Πλατεία και ήδη είναι στη φάση ολοκλήρωσής τους και οι άλλες δύο, μαζί με την διαμόρφωση περιβάλλοντος χώρου. Δικαιολογημένα εδώ πρέπει να σημειώσουμε και τη θετική συμβολή του Κώστα Αντωνόπουλου,συγχωριανού μας,Προέδρου του Δημ.Συμβουλίου ΙΩΝΟΣ ΔΡΑΓΟΥΜΗ
Στο Παλιό Πηγάδι βέβαια, η παρατήρησή μας που την μεταφέραμε (φυσικά και τα συγχαρητήρια για τα έργα,όχι μόνο γκρίνιες) και στον Δήμαρχο κ.Δημ.Τσιόγκα είναι το πολύ τσιμέντο σε διάδρομο και αυλάκι απορροής.Για ένα ρυάκι είδαμε σχεδόν ...μια διώρυγα με σιμέντο.Είπε βέβαια ότι δεν ολοκληρώθηκε ακόμη το έργο και θα ληφθεί μέριμνα για φυτεύσεις πρασίνου.Επίσης ότι στην άλλη βρύση θα γίνει και ξύλινο στέγαστρο,λιθόστρωτο πεζοδρόμιο και δενδροφύτευση. και φυσικά υδροδότηση από το δίκτυο, αφού το φυσικό νερό της παλιάς πηγής δεν φθάνει ως εκεί και έμεινε μόνο για ποτίστρα, στη δισταύρωση προς Κάμπο.








Η ποτίστρα στη διαστ/ση
δρόμου προς Κάμπο.Εδώ σταματά
το παλιό νερότης Νεώτερης Βρύσης Χρ.Κοβάτση

Πολύ καλή η προσπάθεια του Δήμου,ομολογουμένως,αλλά θα αναμένουμε την ολοκλήρωσή των έργων, γιατί πράγματι είναι δυό θέσεις,φορτισμένες με μνήμες πολλών ετών, που προσφέρονται για περίπατο και στάση.
Φωτογραφικά στιγμιότυπα πριν και μετά φαίνονται παρακάτω

Λίγα για την Ιστορία-Λαογραφία

Κιόσκι κ Βρύση Πλατείας;Το προηγούμενο Κιόσκι και Βρύση στην Πλατεία ήταν έργο του Πολιτιστικού Συλλόγου Αμπελοκήπων τη δεκαετία του'80 (Πρόεδρος Αργύρης Βάμβας) με σχέδια και συνεργεία Χρ.Νικόπουλου Πολ.Μηχ. .
Αποτέλεσε και αποτελεί σημείο αναφοράς για πολλές εκδηλώσεις του Συλλόγου στο Χωριό και το καινούργιο σίγουρα εξυπηρετεί καλύτερα τον σκοπό αυτό
Παλιά Βρύση:Χρονολογείται από τα πρώτα χρόνια ίδρυσης του Χωριού,τότε που οι κάτοικοί του δούλευαν στο Τσιφλίκι του Σελήμπεη(*) .Στην πορεία έγιναν διάφορες παρεμβάσεις βελτίωσης.Για χρόνια ήταν στέκι για τοπικά εξοχικά γλέντια(Πρωτομαγιές,καλοκαίρια κλπ).Τελευταία είχε εγκαταληφθεί στη μοίρα του και ο τόπος γύρω ήταν "ζούγκλα"
(*)Σημείωση:Ο Μητροπολίτης Καστοριάς Γερμανός Καραβαγγέλης(1900-1907) στα "Απομνημονεύματά του"(παράγρ.50-σελ 92) αναφέρει:"Στην Καστοριά ήταν δύο μπέηδες αδελφοί,ο Ντερβίς μπέης και ο Σελήμ μπέης,γυοί του πανίσχυρου Κιαζήμ μπέη που ήταν τοπάρχης του Αλή Πασά των Ιωανίνων στην Καστοριά,σατράπης δηλαδή της Καστοριάς.Τα παιδιάτου συνηθισμένα στις κλοπές και αρπαγές του πατέρα τους είχαν αξιώσεις πάνω σε πολλά ελληνικά χωριά,μεταξύ των άλλων και στο Ζράλτσι,με το οποίο βρίσκονταν στα δικαστήρια και ιδίως με τον αντιπρόσωπο του χωριού Αργύρη".........
*Ερευνήσαμε και βρήκαμε ποιός ήταν ο Αργύρης και τι έγινε με τη δολοφονία του και πολλά άλλα που αφορούν το χωριό στα ταραγμένα εκείνα χρόνια,αλλά για αυτά θα αναφερθούμε ιδιαίτερα σε άλλη μας ανάρτηση

Νεώτερη Βρύση:Γύρω στα 1930(?) ο Χρήστος Κοβάτσης ανακάλυψε την πηγή στο Λάκκο,κοντά στο Τσιφλικι(Θέση "Τάσκινο Ουρμάντσε"Δασάκι του Τάσου(?)-διήγηση Ελευθερίας Νικοπούλου κ Αργύρη Κοβάτση) και μαζί με άλλους χωριανούς(Γιάννης Νικολόπουλος(Βάνες),Θωμάς Γιαμπανόπουλος κ.α) έκαναν μικρή δεξαμενή και έφεραν το νερό με σωληνωτό από κεραμίδια μέχρι τη Γέφυρα,στο πλάτωμα όπου το κτήμα Παπαϊωάννου,όπου υπήρχε επίσης ένα ψηλό λευκάδι.(βλ.Φωτο,κάτω)

Το πλάτωμα μετά τη Γέφυρα,δεξιά
όπου πρωτοήρθε το νερό
στη Νεώτερη Βρύση
από την Ομάδα συγχωριανών με τον Χρ.Κοβάτση.

Αργότερα, το 1953 ( Πρόεδρος τότε μάλλον ο Παναγιώτης Γεωργιάδης-"Γιώτες"?) αντικαταστάθηκαν οι σωλήνες με γαλβανιζέ και ήρθε η Νεώτερη Βρύση στη σημερινή της θέση και για χρόνια ήταν η κύρια πηγή υδροληψίας του χωριού με γκιούμια,στάμνες,μπούκλες αλλά και με "φορτιά" με ζώα για τις ανάγκες των σπιτιών. Εδώ εύρισκαν ευκαιρία και οι γυναίκες να τα πούν λίγο, να"παραδείξουν" ή και να κουτσομπολέψουν λίγο,περιμένοντας τη σειρά τους για γέμισμα.
Εδώ κατέβαιναν και "οι Νύφες" πριν το γάμο για νερό, κατά το έθιμο,με όλο το συμπεθεριό, με τραγούδια ανάλογα για την περίσταση: (..Σαν πάς Μαλάμω μ' για νερό... και γώ στη βρύση θα σε βρώ....,να σου τσακίσω το σταμνί,να πάς στη μάνα σ' αδειανή..... κλπ)
Βρήκαμε και κάποια φωτογραφικά στιγμιότυπα εποχής παρακάτω.Θα συμπληρώσουμε την Ιστορική έρευνα σταδιακά.

Η Νεώτερη Βρύση υπό
ανακαίνιση & εξωραϊσμό





Η Παλιά Βρύση,υπό ανακατασκευή


Παλιό Πηγάδι και παλιό Λευκάδι
Εργα εξωραϊσμού από τον Δήμο









Η Νεώτερη Βρύση,όπως ήταν
τελευταία εγκαταλειμένη
Η Νεώτερη Βρύση γράφει:
(κάτω από τα μαύρα γραάμματα)
ΚΟΙΝΟΤΗΣ ΑΜΠΕΛΟΚΗΠΩΝ 1953








Η Παλιά Βρύση όπως ήταν τελευταία
Χρονολογείται από εποχή Σελήμπεη
Τουρκοκρατία


Με το φακό της Μνήμης,παλιά φωτογραφικά στιγμιότυπα



Στάση στη Βρύση:Ο Νικόλας
Ρουσκόπουλος με τον γάϊδαρο και την
ξύλινη σβάρνα
Πίσω γυναίκες του χωριού παίρνουν νερό με τα γκιούμια
Στιγμιότυπο 1954-'55









Κάτω:Γυναίκες του χωριού γυρίζουν χαμογελαστές
με νερό από τη βρύση.Στενό Οικίας
Γιαμπανόπουλου Μήτσου,πίσω του Νικολαϊδη.
Διακρίνονται αριστερά στα νιάτα τους:
Ουρανία,Ολυμπία με τα γκιούμια
και με στάμνες η Πάτρα τιυ Χατζή
Κάπου στα ΄'58-'60?
Ας φροντίζουμε όλοι μας,όσο μπορούμε το περιβάλλον και ας προστατεύουμε από βανδαλισμούς τα έργα που γίνονται,και όχι μόνο να γκρινιάζουμε τι κάνει ο Δήμος,τι κάνει ο Σύλλογος κλπ,ας βλέπουμε τι κάνουμε ο καθένας μας.Το οφείλουμε στις επόμενες γεννιές.
==============================Χρίστος Νικόπουλος * cnikop@yahoo.gr

Κυριακή 21 Ιουνίου 2009

Εκδρομή Συλλόγου σε ΒΕΡΓΙΝΑ-ΝΑΟΥΣΑ

Κυριακή 21 6 2009: Εκδρομή Πολιτιστικού Συλλόγου Αμπελοκήπων Καστοριάς στη ΒΕΡΓΙΝΑ και ΝΑΟΥΣΑ





Με τη συμμετοχή 40 ατόμων πραγματοποιήθηκε μια ευχάριστη Κυριακάτικη Εκδρομή από τους Αμπελόκηπους Καστοριάς που περιλάμβανε:


1-Επίσκεψη στη ΒΕΡΓΙΝΑ,στο Μουσείο με τα ευρήματα από τους Τάφους των Μακεδόνων Βασιλέων(Φιλίππου Β'-πατέρα Μ.Αλεξάνδρου, Αλεξάνδρου Δ' κ.α).

Η "Τούμπα" με τους Τάφους-Δεξιά Η Χρυσή Λάρνακα



Πρόκειται για τα ευρήματα ανασκαφών που έκανε ο Καθηγητής του ΑΠΘ Μανώλης Ανδρόνικος το 1977-78 που επιβεβαίωσαν περίτρανα την ελληνικότητα των Μακεδόνων.

Χαρακτηριστικά βρέθηκαν ,πέραν των Τάφων των Βασιλέων,75 επιτύμβιες πλάκες με ονόματα νεκρών που όλα είναι ελληνικά.
Τώρα πως κάποιοι γείτονές μας πασχίζουν να οικειοποιηθούν Ιστορία και Ιστορικά Σύμβολα,μοιάζει εξώφθαλμα περίεργο.Ενας πολιτισμός τόσο προηγμένος που δείχνουν τα ευρήματα,αφήνει μνημεία στη Γλώσσα του.Ολα λοιπόν τα μνημεία και ευρήματα μιλούν μόνα τους για την Ελληνικότητα της Μακεδονίας και των Μακεδόνων.Κι όμως κάποιοι "στρατευμένοι αρχαιολόγοι" των βορείων γειτόνων μας ισχυρίζονται ότι οι Μακεδόνες ήταν δικοί τους πρόγονοι και δεν ήταν Ελληνες αλλά "μάθαιναν" τα Ελληνικά γιατί,ας πούμε, ήταν μόδα τότε να μαθαίνουν ελληνικά! (ας πούμε όπως μαθαίνουν τα παιδιά σήμερα αγγλικά).Φαίνεται τα "μάθαιναν" τόσο καλά που δεν άφησαν ούτε ένα γραπτό μνημείο στην δική τους γλώσσα!Βέβαια ξεχνούν ότι έχει δηλώσει ο ίδιος δικός πρώην Πρόεδρος Κίρο Γκλικόρωφ :"είμαστε σλαβικός λαός που ήρθε στην περιοχή της Μακεδονίας μετά τον 6o αιώνα ΜΧ"
Ειδαμε λοιπόν τους Τάφους και τα εκθέματα,χαρακτηριστικότερο δε είναι η Χρυσή Λάρνακα(βλ.Φωτογραφίες) με τον 16 κτινο Ηλιο της Βεργίνας-Εμβλημα των Μακεδόνων Βασιλέων.

Λεπτομέρειες για τους Τάφους ΒΕΡΓΙΝΑΣ και για την Ιστορία των Μακεδόνων και την Ελληνικότητα της Μακεδονίας μπορείτε να δείτε στις Ιστοσελίδες,με ΚΛΙΚ :
Υπάρχουν και κάπως διαφοροποιημένες απόψεις άλλων ιστορικών ερευνητών που θεωρούν ότι ο ο Τάφος του Φιλίππου είναι ο Τάφος ΙΙΙ και όχι ο ΙΙ,όπως υποστηρίζει ο Μανώλης Ανδρόνικος.(βλ.Ιστοσελίδα του Τριαντάφυλλου Παπαζώη,Υποστράτηγου ε.α από τηνΚοζάνη,που υποστηρίζει ότι στο Τάφο ΙΙ,έγινε επαναταφή των οστών(στάχτης) του Μ.Αλεξάνδρου που επανήλθαν ατγότερα από την Αιγυπτο).Στην παρακάτω Ιστοσελίδα υπαρχουν ενδιαφέροντα ιστορικά στοιχεία που όμως δεν μειώνουν την ανακάλυψη του Καθηγητή Ανδρόνικου.Τις λεπτομέρειες θα τις βρούν οι αρχαιολόγοι.
2.-Επίσκεψη -Προσκύνημα στο Μοναστήρι(γυναικών) Τιμίου Προδρόμου ,έξω από την Νάουσα.Πρόκειται για ιστορικό Μοναστήρι του 7ου αιών μ.χ που καταστράφηκε πολλές φορές αλλά άνακατασκευάστηκε και συντηρείται σε πολλή καλή κατάσταση σήμερα.

3-Επίσκεψη Αναψυχής στο Αλσος Αγ.Νικολάου,κοντά στην Νάουσα.Πολυσύχναστος χώρος και τόπος προορισμού πολλών εκδρομών .

4.-Πέρασμα από τον τόπο Θυσίας με το Μνημείο στην Θέση "Αραπίτσα" στη Νάουσα,΄για την θυσία των γυναικοπαίδων που έπεσαν στο γκρεμό επί Τουρκοκρατίας.

5-Επιστροφή στο Χωριό.

Ολοι γύρισαν πολύ ευχαριστημένοι και περιμένουν τώρα την επόμενη ευκαιρία για Εκδρομή με τον Σύλλογο.

Φωτογραφικό Υλικό από την Εκδρομή
και μικρά VIDEO
μπορείτε να δείτε κάνοντας ΚΛΙΚ ΕΔΩ
**************************************************************************

Παρασκευή 19 Ιουνίου 2009

Εφημερίδα ΠΕΛΣΑ Αμπελόκηποι Φύλλο Μαϊου 09

Κυκλοφόρησε το Φύλλο Μαϊου 2009 της Εφημερίδας του Πολιτιστικού Συλλόγου Αμπελοκήπων Καστοριάς

Με ποικίλο περιεχόμενο,τοπικά θέματα ,φωτογραφικό υλικό και συγχωριανούς κατά κανόνα αρθρογράφους ταχυδρομήθηκε ήδη το τελευταίο φύλλο της τοπικής Εφημερίδας ΠΕΛΣΑ-Αμπελόκηποι (Αρχικά της Επωνυμίας του Συλλόγου:Πολιτιστικός Εξωραϊστικός Λαογραφικός Σύλλογος Αμπελοκήπων).

Αυτή τη φορά ,καθυστερήσαμε τη δημοσίευσή της στο INTERNET και αυτή την επιλογή θα ακολουθήσουμε,να την αναρτούμε στο INTERNET μετά την ταχυδρόμησή της για να τη διαβάζουν στην έντυπη μορφή της, πρώτα οι συνδρομητές της και μετά οι "Δωρεάν Αναγνώστες"

Με την ευκαιρία δε, να σημειώσουμε στους απανταχού συγχωριανούς μας, ότι καλό είναι να φροντίσουν να τακτοποιούν τις συνδρομές τους στην Εφημερίδα(υπάρχουν τα τηλέφωνα επικοινωνίας σε κάθε φύλλο) γιατί τα 10,00€ Ετήσια Συνδρομή είναι καθαρά συμβολικό κόστος, που δεν καλύπτει την δαπάνη εκτύπωσής της ,ειδικά τώρα που είναι έγχρωμη.Και όσοι δεν την παίρνουν ας φροντίσουν να γίνουν συνδρομητές , με επικοινωνία είτε απ'ευθείας στα τηλέφωνα Προέδρου και Συντακτικής Επιτροπής της Εφημερίδας που υπάρχουν σε κάθε Φύλλο,είτε μέσω των συγγενών τους στο χωριό,για να μην τρέχουν να κάνουν έμβασμα για 10,00€.

Καταλαβαίνετε, ότι όσοι ασχολούνται εθελοντικά με πολύ κόπο για τα κοινά του χωριού και ειδικά για την Εφημερίδα,ένα καλό λόγο περιμένουν για ανταμοιβή και η πιό έμπρακτη επιβράβευση της προσπάθειας, είναι η έγκαιρη τακτοποίηση των Συνδρομών, για να μην πούμε και η όποια έξτρα Δωρεά προς τον Σύλλογο,αφού είναι γνωστό πόσες εκδηλώσεις γίνονται στην διάρκεια της χρονιάς που τις χαίρονται μικροί και μεγάλοι!

Και βέβαια μπορούν όλοι, να στέλνουν άρθρα,σχόλια,φωτογραφικό υλικό, για δημοσίευση στη Εφημερίδα Δωρεάν και όσοι διαθέτουν ΙΝΤΕΡΝΕΤ,χαρά μας να δεχθούμε στο Ιστολόγιό μας, e-mail με οποιοδήποτε σχόλιο αφορά το χωριό για την Εφημερίδα και θα το διαβιβάσουμε στην Συντακτική Επιτροπή.Ηδη ο συγχωριανός μας Αλέξης Κατσαούνης,Χημικός Μηχανικός, από την Κρήτη,όπου διδάσκει στο Πολυτεχνείο, έστειλε σχετικό email με αρθρογραφία για την Εφημερίδα,για το επόμενο Φύλλο και τον ευχαριστούμε γι αυτό..

Και για όσους δεν την διάβασαν προσφέρεται ,Δωρεάν όπως πάντα, παρακάτω με ΚΛΙΚ σε κάθε σελίδα


,,,,Σελ.-1
....Σελ.-2

....Σελ.-3


....Σελ.-4



...Σελ.-5




.....Σελ.-6


.

Δευτέρα 8 Ιουνίου 2009

Η Γιορτή του Αγ.Πνεύματος

Η Γιορτή του Αγ.Πνεύματος στους Αμπελόκηπους Καστοριάς
:Δευτέρα 8-6-2009


Στο μικρό Εξωκκλήσι Αγ.Πνεύματος,στη Διασταύρωση του παλιού Κοιν.Δρόμου Αμπελοκήπων-Μηλίτσας,κοντά στη Γέφυρα στο ποτάμι, καθιερώθηκε πλέον κάθε χρόνο τέτοια μέρα να τελείται Θεία Λειτουργία για τη γιορτή του Αγ.Πνεύματος.

Το εκκλησάκι,ιδρύθηκε με πρωτοβουλία της γιαγιάς Γρηγόραινας(¨Γκόλαινας") το 1991,με δωρεά της οικογένειάς της και των συγγενών της (Τερψόπουλου Μιχάλη-Ρουσκόπουλου Νίκου),μετά από "ονειρο" που είχε δεί η γιαγιά και το "τάμα" που είχε κάνει σχετικά.
Δίπλα στην ίδια θέση, υπάρχει και παλιότερο μικρό εκκλησάκι που κτίσθηκε από τον Νάτση Κοβάτση-Δημητρίου(παππού Χρ.Νικόπουλου ,πατέρα της μάνας του Ελευθερίας Νικοπούλου) το 1926 προς τιμήν της Παναγίας,κι αυτός έπειτα από "ονειρο" που είδε την Παναγία και του έδειξε τον τόπο.Ο ίδιος φύτεψε τότε και το Πλατάνι που βρίσκεται εκεί μέχρι σήμερα.
Η Θέση ήταν ένα κομβικό σταυροδρόμι για τους κατά πλειοψηφία αγρότες συγχωριανούς μας ,αλλα και Μηλιτσιώτες, που περνούσαν πηγαίνοντας στον Κάμπο στα χωράφια ή στο παζάρι στην Καστοριά ή Αργος ή στο Μύλο για "άλεσμα" ή γύριζαν από "οργωμα"με το "ζευγάρι τα βόδια"και έκαναν μια στάση εκεί στο εικονοστάσι.Βλέπουμε λοιπόν δυό παρόμοιες ιστορίες ("ονειρο",θέση για εκκλησάκι,τάμα κλπ) πράγμα που δείχνει την κοινή αντίληψη για την ιερότητα του χώρου και την "ευσέβεια" των κατοίκων του χωριού.
Το μέρος ευπρεπίστηκε πέρισυ,με φροντίδα του Εκκλησ.Συμβουλίου Αμπελοκήπων, με καλαίσθητη ξύλινη περίφραξη και αποτελεί μια δροσερή στάση για τους πεζοπόρους διαβάτες και τους προσκυνητές.
Την θεία Λειτουργία τέλεσε ο παπα Γρηγόρης Τερψόπουλος,εγγονός της κυρά Γρηγόραινας,ένας χωριανός μας παπάς, πολύ αγαπητός,που αναμένεται να έλθει πλέον στο χωριό,όταν με το καλό συνταξιοδοτηθεί ο παπα Νικόλας.
Μετά την Λειτουργία,το Εκκλησιαστικό Συμβούλιο,με την βοήθεια και άλλων συγχωριανών πρόσφερε κεράσματα(πίτες,γλυκά,αναψυκτικά κλπ) για την γιορτή, στο πολυπληθές εκκλησίασμα από χωριανούς αλλά και κατοίκους από την γύρω περιοχή αλλά και από άλλα χωριά.

Το Εξωκκλήσι Αγ.Πνεύματος
στη Γέφυρα

παπα Γρηγόρης,παπα Νικόλας
Νίκος Κυριακίδης,Στέργιος
Θωμόπουλος,ψάλτες



το εσωτερικό του ναϊδρίου

αρτοκλασία από τον παπα Γρηγόρη



το εκκλησίασμα ,στην ύπαιθρο




η απόλυση με αντίδωρο



τα κεράσματα της Εκκλησ.Επιτροπής




Χρόνια Πολλά & του Χρόνου

Κυριακή 24 Μαΐου 2009

Αη Νικόλας Βουνού η Κρεμαστός 2009

Τετάρτη 20 Μάη 2009:Η Γιορτή του Αη Νικόλα στο Βουνό Αμπελοκήπων Καστοριάς.Διοργάνωση Πολιτιστικός Σύλλογος Αμπελοκήπων


Οι Εκδηλώσεις στο Βουνό

Με τη συμμετοχή πολλών συγχωριανών μας αλλά και κατοίκων από άλλα χωριά,πολλοί από τους οποίους είναι κάθε χρόνο τέτοια μέρα στο Βουνό, και με την παρουσία των Δημοτικών Αρχών του Δήμου ΙΩΝΟΣ ΔΡΑΓΟΥΜΗ ,γιορτάστηκε και φέτος ,όπως και κάθε χρόνο στις 20 Μάη,ο «Αη Νικόλας Βουνό» η «Καλοκαιρινός Αη Νικόλας» ή «Κρεμαστός» Αμπελοκήπων.Το τελευταίο προσωνύμιο έχει δοθεί από επισκέπτες λόγω της θέσης «σπηλαιώδους εκκλησίας»,που μοιάζει να «κρέμεται» ψηλά στο βράχο..
Το Πρωϊ τελέσθηκε Θεία Λειτουργία,ψηλά στη Σπηλιά,όπου η μικρή εκκλησία του Αγίου Νικολάου,με ιερέα τον παπα Γιάννη Τουλκαρίδη,ιερέα Πτεριάς που έρχεται κάθε χρόνο ειδικά για τη γιορτή αυτή τα τελευταία χρόνια.
Ακολούθησε μικρή δεξίωση με σπιτικά φαγητά και κεράσματα από τους «Βουνίσιους Επιτρόπους» της Εκκλησίας,τον Ηλία Παπαδόπουλο και Αντώνη Ξανθόπουλο που μαζί με τις γυναίκες τους Μαριάνθη και Στέλα,φροντίζουν φιλότιμα χρόνια τώρα το μικρό εξωκκλήσι.Φωτογραφικά στιγμιότυπα δείχνουν παρακάτω τον Ναό ,το εκκλησίασμα αλλά και το τοπίο του Βουνού γύρω.
Ο Πολιτιστικός Σύλλογος Αμπελοκήπων ,στο μικρό πλάτωμα στους πρόποδες του Βουνού,μέσα στη χαράδρα,στο Κιόσκι και στο χώρο που έχει διαμορφώσει με δική του φροντίδα είχε μικρό γλέντι για τους επισκέπτες με ψητά(σουβλάκια,λουκάνικα) και μουσική με τη φροντίδα των μελών του ΔΣ (Τάσος Ντίνας ,πρόεδρος/Χαρούλα Νικοπούλου,αντιπρόεδρος/Αρετή Νικοπούλου ,γραμματέας και Μέλη Δημήτρης Λυγούρας,Βασίλης Τσιγάρας,Αφροδίτη Ρουσκοπούλου).


Το παρόν έδωσαν ο Δήμαρχος Δημ.Τσιόγκας,ο Πρόεδρος Δημ.Συμβ Κώστας Αντωνόπουλος,ο Πρόεδρος ΤΣ Μίμης Δημητριάδης και πλήθος κόσμου.


Σημειώνεται ότι η γιορτή αφορά τον ίδιο Αγιο Νικόλαο,επίσκοπο Μύρων Νικαίας Μικράς Ασίας,γνωστού ως προστάτη των ναυτικών κύρια, που εορτάζεται γενικά στις 6 Δεκεμβρίου.Στις 20 Μαϊου εορτάζεται η «Ανακομιδή των Λειψάνων» του Αγίου και οι παλιότεροι για να ξεχωρίζουν τη γιορτή μιλούσαν για «Καλουκιρνό Αη Νικόλα» σε διάκριση με τον «χειμουνιάτικου»

Μικρό Ιστορικό του Αη Νικόλα στο Βουνό

Γραπτές ιστορικές πηγές για τον χρόνο ίδρυσης του «Αη Νικόλα στο Βουνό» δεν υπάρχουν.
Σύμφωνα όμως με προφορικές διηγήσεις και παραδόσεις (Ηλίας Παπαδόπουλος που άκουσε από γεροντότερους του χωριού αλλά και άλλων χωριών γύρω) λέγεται ότι το εξωκκλήσι πρωτο-ιδρύθηκε σε άλλη θέση,πιο βόρεια στο Βουνό,στο λάκκο,όπου το λατομείο ΚΕΑΥΜ,πιο ψηλά,στην Σπηλιά που φαίνεται από μακριά(θέση «Μαλαπέστα»).Λέγεται ότι ιδρύθηκε από Κορησιώτη κάτοικο,μοναχό που είδε στον ύπνο του τον Αη Νικόλα που του υπέδειξε και την θέση αυτή για να κτίσει το εκκλησάκι του.Η θέση αυτή είχε σχετικά εύκολη πρόσβαση και το εκκλησάκι (ή μοναχικό «Ησυχαστήριο- ή "κάθισμα"-κελί) τύχαινε βανδαλισμού από ιερόσυλους επιδρομείς και γι αυτό αργότερα μεταφέρθηκε στην σημερινή σπηλιά που είναι ψηλά στον απόκρημνο βράχο και η προσπέλαση είναι δύσκολη και μόνο από την σκάλα με τα πολλά σκαλιά, που τότε ήταν και πιό «ακροβατικής κατασκευής» ,περισσότερο απροσπέλαστη.
Η επιλογή της θέσης και η τεχνική ανοικοδόμησης,παραπέμπει στον τρόπο κατασκευής των απόμακρων κελιών του μοναχισμού των Μετεώρων.Εχει απλή,φτωχική κατασκευή,ορθογώνια κάτοψη,περίπου 30-40μ2 και το ιερό είναι μέσα σε φυσική κοιλότητα του βράχου.Δίπλα,μεταξύ ναού και βράχου,στην βόρειο-ανατολική πλευρά,υπάρχουν τρείς φυσικές δεξαμενές νερού-κοιλότητες στο βράχο που είναι εσωτερικά επιχρισμένες με το παλιό παραδοσιακό κονίαμα «κουρασάνι» της βυζαντινής ή μεταβυζαντινής περιόδου και συγκεντρώνουν νερό ,σταγόνα-σταγόνα,από τις φυσικές χαραμάδες των ασβεστολιθικών πετρωμάτων του βράχου.Μέσα στη Σπηλιά υπάρχει,χάρη σ’αυτήν την υγρασία και ένα δένδρο «κακαβιά».(βλ.φωτογραφίες)
Αν αληθεύει η παράδοση για Κορησιώτες μοναχούς,ίσως να πρόκειται για τους γνωστούς δύο μοναχούς αδελφούς Διονύσιο(μετέπειτα ιδρυτή Κτητορα της Μονής Διονυσίου στο Αγιο Ορος) και του αδελφού του Θεοδοσίου (μετέπειτα Μητροπολίτη Τραπεζούντος με Αυτοκράτορα τον Αλέξιο Γ’ Κομνηνό,μετά την πτώση της Πόλης).Οι δύο μοναχοί έζησαν τον 14 ο αιώνα μΧ και η Μονή Διονυσίου ιδρύθηκε γύρω στα 1370μ.Χ. Ισως λοιπόν οι δύο αδελφοί πριν αναχωρήσουν για Αγιο Ορος να ίδρυσαν το εκκλησάκι του Αη Νικόλα σαν μικρό ασκητικό «Ησυχαστήριο»(κελί μοναχών) στη Σπηλιά του Βουνού «Μαλαπέστα» είτε κάποιοι συγχωριανοί τους,ίσως μεταγενέστεροι,παρακινούμενοι από το παράδειγμά τους.Χρειάζεται παραπέρα έρευνα για εξακρίβωση της πραγματικής χρονολογίας ίδρυσης.

Ιστορικό Ζημιών,Επισκευών & Συντήρησης του Ναϊδρίου στο Βουνό.
Το εκκλησάκι του «Αη Νικόλα» και στην νέα του θέση,αν και πιο δυσπρόσιτο,έχει υποστεί ζημίες και βανδαλισμούς από ιερόσυλους.Μάλιστα γύρω στο 1968 πήρε φωτιά από αμέλεια κάποιου που πήγε να διανυκτερεύσει και έβαλε φωτιά μέσα με πολλά κεριά να ζεσταθεί φαίνεται και άρπαξε φωτιά η ξύλινη στέγη και μισοκαταστράφηκε το εκκλησάκι και πολλές εικόνες.Γλύτωσε η εικόνα του Παντοκράτορα και ορισμένες παλιές ακόμη που βρίσκονται αναρτημένες στους τοίχους.
Στην επισκευή,έβαλαν πολλή προσωπική δουλειά αρκετοί κάτοικοι του χωριού.Εκείνος όμως που άφησε εποχή για την δύσκολη και βαριά δουλειά στο εκκλησάκι ήταν ο μακαρίτης ο μπαρμπα Κώστας Βολογιάννης(ανεβοκατέβαινε τις σκάλες αεράτα με ένα σακι σιμέντο στην πλάτη και δυό σιμεντόλιθους στα χέρια!) ,όπως διηγούνται οι σημερινοί «βουνίσιοι επίτροποι» Ηλίας Παπαδόπουλος και Αντώνης Ξανθόπουλος που δούλευαν μαζί του αρκετά χρόνια στην φροντίδα του Αη Νικόλα και κουβαλούσαν υλικά,αμμοχάλικα,σιμέντα,σιμεντόλιοθους με τα γαϊδουράκια και τα ανέβαζαν με τα χέρια.
Εδώ πρέπει να αναφέρουμε και την συμβολή κάποιων κατοίκων από την Μηλίτσα ,όπως του Μπαρμπα Τζέλη,μόνο που εκείνη την περίοδο δημιούργησαν θέμα και φιλονικία με τον παππού Βολογιάννη «τίνος είναι ο Αη Νικόλας?».Μάλιστα ο Μπαρμπα Τζέλης,με δωρεές ομογενών και των 2 χωριών έβαλε καμπάνα με την επιγραφή «Δωρεά 1959-Κοινότης Μηλίτσα!» που υπάρχει μέχρι σήμερα και όξυνε παλιές διαφωνίες.Η διαφωνία λύθηκε οριστικά με την μεσολάβηση του Δεσπότη Καστοριάς Γρηγορίου του Α’, που αποφάνθηκε ότι το εξωκκλήσι είναι των Αμπελοκήπων.Ετσι κι αλλοιώς ευρίσκονταν στα διοικητικα όρια της Κοινότητας Αμπελοκήπων και κακώς είχε τεθεί θέμα.

Ηταν όμως μια λυπηρή ιστορία γιατί ο Αη Νικόλας είναι Αγιος όλων των πιστών και έτσι πρέπει να τον τιμούμε και να απονέμουμε τα εύσημα σε όλους όσους φροντίζουν το εξωκκλήσι ,άσχετα από πού είναι.
Βέβαια το εκκλησάκι χρειάζεται οικοδομικές επεμβάσεις «αναπαλαίωσης» για να επανέλθει στην αρχική μορφή,χωρίς σιμεντόλιθους και λαμαρίνες αλλά με πέτρα ,ξύλο και λαμαρίνες αλλά και ανακατασκευή της σκάλας.Αυτό επιβάλει ο σεβασμός προς τον Αγιο, αλλά παράλληλα, έτσι θα μπορεί η περιοχή να αποτελέσει τόπο και «φυσιολατρικών περιηγήσεων» και προβολής του Χωριού.

Εικόνες & Αγιογραφίες του Αη Νικόλα

Αποτυπώσαμε φωτογραφικά εικόνες που είναι δωρεές πιστών (τάματα).Από όσες γράφουν χρονολογία διαπιστώσαμε τις παλιότερες του 1925,ζωγραφισμένες σε κοινή λαμαρίνα.Σίγουρα χρειάζεται λεπτομερέστερη καταγραφή και χρονολόγηση αλλά και κάποια φροντίδα επιτήρησης για να μην χαθούν.

Το Φυσικό τοπίο,η Σπηλιά της Εκκλησίας και Σπηλιά του Αγιάσματος Αη Νικόλα

Πέρα από την ιερότητα του χώρου,το τοπίο αποζημιώνει τον επισκέπτη με την εξαιρετική θέα.
Απόκρημνοι βράχοι με πολλές σπηλιές,άγρια βλάστηση με θαμνώδη και πολλά δένδρα «Κακαβιές»,μονοπάτι ανάβασης με προστατευτικό ξύλινο κάγκελο από κορμοξυλεία και κάπου κάπου κανένα παγκάκι ,να πάρει μια ανάσα ο επισκέπτης,μέχρι τα ριζά του βουνού ,όπου αρχίζει η σχεδόν κατακόρυφη σκάλα με τα πολλά σκαλιά,με ανάμικτα υλικά,λίγα παλιά ξύλα,σιμέντα,σίδερα,λαμαρίνες που οδηγούν τον επισκέπτη ψηλά στη δροσερή σπηλιά.
Από κεί μπορεί κανείς να θαυμάσει το φυσικό τοπίο,να δεί τους οικισμούς Αμπελόκηποι,Αργος,Καστοριά,την Λίμνη,την γύρω πεδιάδα αλλά και τα βουνά του Γράμμου στο βάθος.. Καθώς αγναντεύει κανείς από κει πάνω παρατηρεί στα αριστερά του τους απόκρημνους κομμένους ασβεστολιθικών πετρωμάτων βράχους και ψηλά μια σπηλιά(απροσπέλαστη) ενώ στα ριζά του βουνού,όπου φαίνεται πυκνός «κισσός»(βάγια) κρύβεται η είσοδος της άλλης Σπηλιάς του Αγιάσματος Αη Νικόλα. Κάπου παραπέρα στην πλαγιά διακρίνονται και ίχνη από το παλιό Κωσταραζινό μονοπάτι που οδηγούσε ψηλά στο παλιό Κωσταράζι
Χρειάζεται λίγη απλή ορειβατική τεχνική για να ανέβει κανείς στη Σπηλιά, εκεί στο «Αγίασμα» αλλά αξίζει τον κόπο.Στην αρχή όρθιος αλλά μετά σκυφτά και με ένα κερί στο χέρι μπορεί κανείς να φθάσει σε βάθος 70μ περίπου και να πάρει νερό «Αγίασμα» από μικρή «γούρνα» που υπάρχει εκεί.
Για την κατάβαση-επιστροφή μπορεί κανείς να εξασκηθεί γλιστρώντας στην απότομη πλαγιά πάνω στα πετρώδη αμμοχάλικα για να κατέβει πιο γρήγορα,πιάνοντας κάπου κάπου τα δενδρύλια,όπως κάναμε παρέες μικροί παλιότερα όταν ανεβαίναμε στη γιορτή του Αη Νικόλα ή και άλλες φορές το χρόνο.


Ο Αη Νικόλας Βουνού η Κρεμαστός στο Internet.



Το φυσικό τοπίο της περιοχής τράβηξε το ενδιαφέρον περιηγητών.Ηταν ευχάριστη εκπληξη που εντοπίσαμε Ιστοσελίδα Φυσιολατρικού Περιηγητικού Ενδιαφέροντος με άρθρο για τον «Αη Νικόλα τον Κρεμαστό».Μια παρέα φίλων από το Αργος Ορεστικό με τον τίτλο «CyberoΤσαρκα» επισκέφθηκε ,φωτογράφισε την περιοχή και παρουσιάζει τις εντυπώσεις της στην Ιστοσελίδα τους.

Μπορείτε να δείτε την Ιστοσελίδα τους κάνοντας εδώ ΚΛΙΚ CyberόΤσαρκα»


Ακόμη να δείτε,μια περιήγηση της Ομάδας στον Αη Νικόλα,το 2007, σε ένα μικρό VIDEO εδώ με ΚΛΙΚ VIDEO

Παλιότερες Φωτογραφίες από Εκδηλώσεις Αη Νικόλα στο Βουνό

Τα τελευταία χρόνια που ο Σύλλογος του χωριού διοργανώνει τις εκδηλώσεις υπάρχουν αρκετές φωτογραφίες.Από παλιό αρχείο Φωτογραφικού Υλικού του Χωριού που συγκέντρωσε ο Σύλλογος βρήκαμε και μερικές παλιές φωτογραφίες ,τότε που όλοι πήγαιναν και με τα γαϊδουράκια τους και στο γυρισμό σταματούσαν όλοι μαζί και με τον παπά του χωριού στο πλάτωμα μέσα στην χαράδρα να «τσιμπήσουν κάτι».Θα τις συπληρώσουμε σταδιακά εδώ


Πρόσφατα φωτογραφικά στιγμιότυπα Αη Νικόλας Βουνό 20 5 2009




η απέναντι σπηλιά.Χαμηλά
στα βάγια,η είσοδος της Σπηλιάς
Αγιάσματος Αη Νικόλα.ακρη δεξιά
παλιό Κωσταραζινό μονοπάτι,για ανάβαση
στο παλιό Κωσταράζι















Μήτσος Κατσαούνης ,στάση...


ανεβαίνοντας......









Θεία Λειτουργία











οι Ψαλτάδες .........





Ηλίας Παπαδόπουλος


ασπασμός των εικόνων




μετά τη Λειτουργία


Μιχαλόπουλος-Αντωνόπουλος .
πίσω με ποτήρι ο Σουλιώτης Χρήστος





ψάλτης Νίκος Κυριακίδης,Μίμης Δημητριάδης
μαζί με χωριανούς,τιμούν τους σπιτικούς μεζέδες





Χρίστος Νικόπουλος(αριστερά)
με τους Ψαλτάδς&Επιτρόπους.
Ηλίας Παπαδόπουλος,Νίκος(Ψάλτης)
Νίκος Πρώϊος(από Γέρμα),Αντώνης Ξανθόπουλος

Η ίδια παρέα,αριστερά ο Νικόλας Σιδόπουλος
με τον παπα Γιάννη



εσωτερικό του Ναϊδρίου


οι "πιτρούπισες" Στέλλα
και Μαριάνθη

Μαριάνθη-Ηλίας Παπαδόπουλος
Αντώνης Ξανθόπουλος -Στέλλα

















παπα Γιάννης Τουλκαρίδης



οι φυσικές δεξαμενές νερού στο βράχο


η καμπάνα
της παλιάς ...φιλονικίας 1959













ανεβαίνοντας.....
Γεωργιάδης Γιώργος
με οικογένεια


μερεμέτι-τσιμέντο 1971

η σκάλα....




η θέα από τη Σπηλιά....


τα βράχια ,δεξιά........


Κώστας Βασιλειάδης -Δημήτρης Λυγούρας
Μέλη ΔΣ ΠΕΛΣΑ,επί το έργον....


το ΔΣ ΠΕΛΣΑ

νέες ακακίες,δενδροφύτευση





η Σπηλιά "Μαλαπέστα",πάνω από Λατομείο