ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΑ:Καρναβάλι Αη Γιάννη '2023-Αμπελόκηποι Καστοριάς

ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΑ:Καρναβάλι Αη Γιάννη '2023-Αμπελόκηποι Καστοριάς 7/1/2023

================================================================================================

Έπειτα από την ανυπαρξία Εκδηλώσεων των τελευταίων ετών στο Χωριό έγινε σήμερα 7/1/2023,η Παρέλαση Καρναβαλιού Αη Γιάννη'2023-=Διοργάνωση ο Πολιτιστικός Σύλλογος Αμπελοκήπων Πελσα

-Στη Μουσική ,με παραδοσιακό καρναβαλίστικο τοπικό χρώμα,η ορχήστρα του Παναγιώτη( Παναγιώτης Ντίμτσιος )Ντίμτσιου που συμμετείχε αρκετές φορές σε Εκδηλώσεις του Συλλόγου,

====/=Χαρακτηριστικό της φετεινής διοργάνωσης ήταν η μεταφορά της ώρας νωρύς(11πμ) και η θέση έναρξης στην Είσοδο/διασταύρωση του Χωριού.Ο λόγος ήταν ότι ζητήθηκε από τον ALPHA TV από τον Σύλλογο με μεσολάβηση της Ευθαλίας(Λίτσας Ρουσκοπούλου) ο συντονισμός για προβολή στη ειδική εκπομπή του Μάνεση με θέμα τα Ραγκουτσάρια Καστοριάς.

===Ετσι ήταν παρόν συνεργείο του Αντώνη (Αντώνης Παραράς) και κάλυψε την Εκδήλωση για λογσμό του ALPHA σε απευθείας μετάδοση===Παρά το βεβιασμένο της διοργάνωσης υπήρξει ικανοποιητική Συμμετοχή και ο κόσμος το χάρηκε, βοηθούντος και του Καλού καιρού

====Στάσεις στα μαγαζιά της πιάτσας(Ταβέρνα ΑΘΗΡΙ/Λίτσα Ρουσκοπούλου,Καφέ ΑRTIST/Γεωργιάδη,Καφετέρια Επώνυμο/Μιχαλόπουλου κλπ) με επικεφαλής την...."τρακτεροταβέρνα-ψησταριά" του Συλλόγου με προσφορά ψητών,για να θυμίζει τα ψητά εδέσματα της ταβερνοπιάτσας των Αμπελοκήπων-κ τελευταία στην Πλατεία του Χωριού με τοπικό χορό-Γλέντι με τα όργανα.

====ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΆ σε όλους/ες,ειδικά στους ερτάζοντες/σήμερα στον Αη Γιάννη...==========

===Αναρτούμε φωτο κ βίντεο προς το παρόν κ μικρό απόσπασμα από την σχετ.τηλεοπτική μετάδοση του ΑLPHA======

***Η τηλεοπτική Μετάδοση του ALPHA για τα Ραγκουτσάρια στην Καστοριά κ Online απ'έυθείας από τους Αμπελόκηπους στο youtube....ΚΛΙΚ ΕΔΩ

====για Περισσότερο Φωτορεπορτάζ & Βίντεο ΚΛΙΚ ΕΔΩ

======================================================================

***1.Παλιά Καρναβάλια στο Χωριό.

Φωτο παλιού Καρναβαλιού ,από ψηλά ,από Καμπαναριό

Πλατεία Παναγίας Αμπελοκήπων

     Απ΄ο,τι λένε οι "τρανύτεροι", παλιότερα το Καρναβάλι γινόταν και στους Αμπελόκηπους Πρωτοχρονιά(όπως παρέμεινε στα διπλανά χωριά Δισπηλιό,Μηλίτσα,που κάποτε είμασταν μια Κοινότητα).Κάποια φορά όμως έτυχε τα παιδιά του χωριού, να μη βρίσκουν όργανα, ήταν πιασμένα σε άλλα χωριά, που είχαν παράλληλα γλέντι,κάποιοι οργανοπαίχτες τους "γέλασαν',δεν ήρθαν,πήγαν αλλού,τάχα στη Λιθιά (από τότε λέγεται η έκφραση "Τζούμ τάργανα στου Κουμανίτσιαβου"(Λιθιά)).

     Ετσι αποφάσισαν και μετέφεραν το Γλέντι τα Φώτα και τον Αη Γιάννη που δεν υπήρχε σε άλλα χωριά παρά μόνο στην Καστοριά αλλά και εκεί η κύρια μέρα ήταν η "πατερίτσα" μετά τον Αη Γιάννη.Και από τότε , για σιγουριά με τους Οργανοπαίχτες,τα παιδιά ζητούσαν από τον Κλαριντζή ,να ξεβιδώσει και να τους παραδώσει για εγγύηση το πάνω μισό κομμάτι του Κλαρίνου,για να μη πάει αλλού!

παλιό Καρναβάλι,Πλατεία Παναγίας

Διακρίνονται από αριστερά,στο γάιδαρο:

Βασίλης Ζησιάδης,Μιχάλης Τερψόπουλος,

Στέργιος Κεντζόπουλος,Μήτσος Αντωνόπουλος.

Καθιστές Βαγγελιώ Αντωνόπουλου,Αγνή Σιδοπούλου και..??

...Τους υπόλοιπους όποιος θυμάται,ας μας γράψει...

=========================================================================

***Δείτε Παλιότερες Αναρτήσεις για Καρναβάλι Αη Γιάννη  Αμπελοκήπων-Ιστορικό

ΚΛΙΚ ΕΔΩ 

======================================================================

 ΕΘΙΜΑ, ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΑ, ΕΟΡΤΟΛΟΓΙΟ, ΘΕΟΦΑΝΕΙΑ, ΚΑΝΑΓΚΙΡΙΣΙΑ, ΚΑΡΝΑΒΑΛΙΑ, ΦΩΤΑ

Φώτα και Αγιασμός στο ποτάμι "καναν κιρό",στου Χουριό,στους Αμπελόκηπους

 Φώτα και Αγιασμός στο ποτάμι "καναν κιρό" στου Χουριό

**Αναδημοσίευση από άρθρο στο Ιστολόγιό μας του '2010-Αμπελόκηποι Καστοριάς

      Πάει χρόνια πιά που δεν κατεβαίνουμε στο ποτάμι για τον Αγιασμό,όπως παλιά.Πότε δεν είχε νερό,πότε είχε κακοκαιρία,πότε το νερό δεν ήταν καθαρό,λόγω λυμάτων Βιολογικού,το έθιμο σταμάτησε.

    Τον παλιό καιρό τα Φώτα,  η καμπάνα σήμαινε χαράματα,5,30-6,00πμ.Για τον Αγιασμό πήγαιναν οι "άντροι" και έπαιρναν τα μεγάλα "εικονίσματα" από την Παναγία και τον Αη Νικόλα και τάφερναν στο ποτάμι να ραντιστούν από το αγιασμένο νερό του ποταμιού.

Αγιασμός Φώτων στο Ποτάμι, με χιόνια.Διακρίνεται

ο παπαΝικόλας,δεκαετία '70(μετά το '74)

    Παρέες νεαρών περιέρχονταν τις όχθες του ποταμιού,έτοιμοι να πηδήξουν στα παγωμένα νερά να πιάσουν το Σταυρό.Οι νοικοκυρές κατέβαιναν έχοντας μαζί τους "μαλάθα" με τα εικονίσματα από το σπιτικό εικονοστάσι,κανάτα με καρύδια και βασιλικό για να τη γεμίσουν αγιασμό και μιά "πλεξούδα χερόβολο" τυλιγμένο με κόκκινες κορδέλεςς" όπου ήταν κρεμασμένα  δυό ειδικά πλασμένα ψωμάκια με σχέδια,ένα για τα πρόβατα και ένα για τα Βόδια,που μετά τον αγιασμό τα τάϊζαν ραντίζοντάς τα με αγιασμό για "καλό" όλη τη Χρονιά ("χερόβολο"-) μετά τον αγιασμό "έδεναν" τα αμπέλια σταυρωτά,αλλά και τα άλλα οπωροφόρα δένδρα,. για καλή παραγωγή ,ραντίζοντάς τα με Αγιασμό.

     Οταν ο παπα Γιώργης και μερικές φορές και ο παπα Νικόλας,αργότερα(βλ.φωτογραφία),κατέβαιναν από την Παναγία από τις κατηφόρες("ριντώματα") ο κόσμος περίμενε ήδη κάτω στο ποτάμι για τον Αγιασμό,με κεριά φωνάζοντας "Κύρ(γ)ιαλέησον"-"Κύρ(γ)ιαλέησον"(=Κύριε Ελέησον!).

   Μετά τον Αγιασμό ο παπάς πήγαινε στην όχθη του ποταμιού,πάνω κάτω, ενώ απέναντι οι νεαροί χειμερινοί κολυμβητές περίμεναν(με "Κυρ(γ)ιαλέησον-Κυρ(γ)ιαλέησον!) να ρίξει το Σταυρό.

Το ποτάμι και η Γέφυρα σήμερα.Εδώ ρίχνονταν ο Σταυρός

 

Με ΚΛΙΚ ΕΔΩ Δείτε VIDEO περιοχής

     Φώναζαν στον παπά "Απάν' παπά-Απάν παπά"!,εννοώντας να ρίξει τον Σταυρό πιό πάνω που είχε πιο πολύ νερό.

     Αφού έκαναν τις βουτιές,έπιαναν το Σταυρό και τρέχοντας πάνω κάτω έβρεχαν τον κόσμο με το νερό του ποταμιού "για καλό" και μετά την τελετή γύριζαν σε όλο το χωριό,ψάλλοντας "εν Ιορδάνει Βαπτιζομένου σου Κύριε....!" με το Σταυρό, να τον ασπαστούν σε όλα τα σπίτια και να ρίξουν  και τον σχετικό "οβολό" στο δίσκο,να βγούν και λίγο τα έξοδα για τα Οργανα που θα έρχονταν για τα Καρναβάλια

   -Μιά φορά ,μου διηγούνταν ο πατέρας μου Κοσμάς Νικόπουλος (παλιός ψάλτης) ότι το ποτάμι είχε πάρα πολύ ορμητικό νερό και ο Σταυρός ΄παρασύρθηκε και δεν μπόρεσαν να τον πιάσουν οι κολυμβητές. Ολοι στεναχωρήθηκαν (κακό σημάδι κλπ) και επί μέρες "Οι άντροι" τον αναζητούσαν κατά μήκος του ποταμιού,από την γέφυρα μέχρι το Στάσινο.Τον βρήκαν,μετά από μέρες,κάπου σκαλωμένο σε κλαδιά στην όχθη ,κοντά στην τοποθεσία "Στάσινο".( ο Θωμάς Κατσαούνης,έριξε ¨πιζόβουλο" για ψάρια και βρήκε μέσα τον Σταυρό,σύμφωνα με διήγηση του Ηλία Παπαδόπουλου)

       Μετά τη λειτουργία,ήδη τα όργανα που είχαν "πιάσει" τα παιδιά του χωριού ,ήδη είχαν έρθει και περίμεναν στην πλατεία της Παναγίας για το Γλέντι του Καρναβαλιού που τότε κρατούσε 2 μέρες ,Φώτα και Αη Γιάννη

Αη Γιάννης "Καρναβάλι 2010"

1.Παλιά Καρναβάλια στο Χωριό.

Φωτο παλιού Καρναβαλιού ,από ψηλά ,από Καμπαναριό

Πλατεία Παναγίας Αμπελοκήπων

     Απ΄ο,τι λένε οι "τρανύτεροι", παλιότερα το Καρναβάλι γινόταν και στους Αμπελόκηπους Πρωτοχρονιά(όπως παρέμεινε στα διπλανά χωριά Δισπηλιό,Μηλίτσα,που κάποτε είμασταν μια Κοινότητα).Κάποια φορά όμως έτυχε τα παιδιά του χωριού, να μη βρίσκουν όργανα, ήταν πιασμένα σε άλλα χωριά, που είχαν παράλληλα γλέντι,κάποιοι οργανοπαίχτες τους "γέλασαν',δεν ήρθαν,πήγαν αλλού,τάχα στη Λιθιά (από τότε λέγεται η έκφραση "Τζούμ τάργανα στου Κουμανίτσιαβου"(Λιθιά)).

     Ετσι αποφάσισαν και μετέφεραν το Γλέντι τα Φώτα και τον Αη Γιάννη που δεν υπήρχε σε άλλα χωριά παρά μόνο στην Καστοριά αλλά και εκεί η κύρια μέρα ήταν η "πατερίτσα" μετά τον Αη Γιάννη.Και από τότε , για σιγουριά με τους Οργανοπαίχτες,τα παιδιά ζητούσαν από τον Κλαριντζή ,να ξεβιδώσει και να τους παραδώσει για εγγύηση το πάνω μισό κομμάτι του Κλαρίνου,για να μη πάει αλλού!

παλιό Καρναβάλι,Πλατεία Παναγίας

Διακρίνονται από αριστερά,στο γάιδαρο:

Βασίλης Ζησιάδης,Μιχάλης Τερψόπουλος,

Στέργιος Κεντζόπουλος,Μήτσος Αντωνόπουλος.

Καθιστές Βαγγελιώ Αντωνόπουλου,Αγνή Σιδοπούλου και..??

...Τους υπόλοιπους όποιος θυμάται,ας μας γράψει....

ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΑ:Των Φώτων '2020-Εκδηλώσεις προετοιμασίας-Ενημέρωσης για το Καρναβάλι Αη Γιάννη.-Αμπελόκηποι Καστοριάς

ΕΟΡΤΑΣΤΙΚΑ:Των Φώτων  '2020-Εκδηλώσεις προετοιμασίας-Ενημέρωσης για το Καρναβάλι Αη Γιάννη.-Αμπελόκηποι Καστοριάς

     Τα Θεοφάνεια-Φώτα ,εκτός από το Εκκλησιαστικό μέρος του εορτολογίου είναι δεμένα και με τις εκδηλώσεις Καρναβαλιού στο Χωριό που παλιότερα ήταν 2ήμερες(Φώτα+Αη Γιάννης).

    Τα τελευταία χρόνια ,μετά την δεκαετία του 1980, επεκράτησε να γίνονται εκδηλώσεις Καρναβαλιού κ γλέντι  μόνον  τον Αη Γιάννη στις 7 Ιανουαρίου.

     Τις εκδηλώσεις διοργανώνει ο Πολιτιστικός Σύλλογος του Χωριού που φροντίζει ανήμερα των Φώτων να κάνει μια περιοδεία στα σπίτια του Χωριού με παραδοσιακά Οργανα για Ευχές σε όλους και ενημέρωση για το Καρναβάλι της επόμενης μέρας.

     Ετσι έγινε και σήμερα και παρακάτω ένα φωτογραφικό στιγμιότυπο καi μικρό VIDEO με τα Οργανα σε επίσκεψη σε σπίτι του Χωριού.

        Οπως φαίνεται και στην αφίσσα-Πρόσκληση η Παρέλαση Κρναβαλιου θα γίνει στις 7/1/2010-Ωρα 3:00μμ

                **Μικρό VIDEO......ΚΛΙΚ ΕΔΩ

Καρναβάλι Αη Γιάννη:7-1-2019 Αμπελόκηποι Καστοριάς

Καρναβάλι Αη Γιάννη:7-1-2019 Αμπελόκηποι Καστοριάς

 

      Παρά τις δυσμενείς καιρικές συνθήκες ("ήλιος με  δόντια"-υπόλοιπα χιονιού και -3,5οC) έλαβε χώρα και η Παρέλαση Καρναβαλιού Αη Γιάννη '2019 από την είσοδο του Χωριού μέχρι την Πλατεία.

     Η διοργάνωση ήταν  του Πολιτιστικού Συλλόγου και αξίζουν συγχαρητήρια στη Διοίκηση που έστω σ'αυτήν την δύσκολη συγκυρία,έστω με μικρή συμμετοχή "έκανε το αντέτι".Παρών και ο Πρόεδρος της Τοπικής Κοινότητας Αμπελοκήπων Μάκης Τρυφόπουλος.

     Ευχές απ'όλους και στους εορτάζοντες/σες σήμερα Γιάννηδες και Γιαννούλες.

     Η Μουσική ήταν από το Παραδοσιακό Συγκρότημα Παν.Ντίμτσιου και μέλη του Συλλόγου και συγχωριανοί έδωσαν ένα χορευτικό "παρών" στην Πλατεία.

     Ο Σύλλογος πρόσφερε κεράσματα με σουβλάκι,λουκάνικα και κρασί Αμπελοκήπων(*μην ξεχνάμε βέβαια ότι οι Αμπελόκηποι είναι ένα από τα γνωστά στέκια με ονομαστές ταβέρνες).

 

======Χρόνια Πολλά και του Χρόνου =====

Δείτε σε ανάρτηση Facebook...Video ΚΛΙΚ ΕΔΩ

 

Δείτε σε ανάρτηση Facebook.......Video ..ΚΛΙΚ ΕΔΩ

 

Αη Γιάννης:Αμπελόκηποι 7.1.2017-Τοπικό Καρναβάλι

Αη Γιάννης:Αμπελόκηποι 7.1.2017-
Τοπικό Καρναβάλι

η κινητή "ταβέρνα" του Πολιτιστ.Συλλόγου,
υπενθυμίζει τις Ταβέρνες Αμπελοκήπων,γνωστό τόπο πρρορισμού

    

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

     Με χιόνια και χαμηλές θερμοκρασίες με παγωνιά όλη ημέρα,είχαμε σήμερα την γιορτή του Αη Γιάννη στο Χωριό.Θερμοκρασίες -5ο έως -10οC όλη μέρα

    Το πρωϊ θεία λειτουργία στον Ναό Αγ Κων/νου & Ελένης.

      Την τιμητική τους οι Γιάννηδες του Χωριού αλλά και οι Γιαννούλες,που δέχθηκαν ευχές -Χρόνια Πολλά.

  

χιονισμένες&παγωμένες αυλές

Στο δρόμο με τα όργανα

       Μετά το μεσημέρι,παρά την κακαιρία και την λοιπή συγκυρία,πάλι αρκετοί τολμηροί αψήφισαν το ψύχος και κράτησαν το  "αντέτι"(έθιμο) του Καρναβαλιού του Αη Γιάννη,  με την πρωτοβουλία του Πολιτιστ.Συλλόγου του Χωριού.

Ποιά είνι αυτή η συμπιθιρά?

Στην Πλατεία

Χρόνια Πολλά και του Χρόνου....

 

 

 

*Μικρό VIDEO 1

 

*Μικρό VIDEO 2

Καρναβάλια '2015 στο Χωριό

Καρναβάλια '2015 στο Χωριό.

     Το Καρναβάλι στο Χωριό μας επικράτησε να γίνεται Φώτα  και Αη Γιάννη, ενώ παλιότερα γινόταν Πρωτοχρονιά,μέχρι περίπου 10ετία του 1950,οπότε άλλαξε κάποια χρονιά, επειδή δεν βρίσκονταν όργανα, μια και συνέπιπτε σ'όλα τα γύρω χωριά να έχουν ανάλογες εκδηλώσεις πρωτοχρονιά και μεταφέρθηκαν Φώτα  και Αη Γιάννη και παρέμεινε πλέον έτσι.

**(Βλ.στο Ιστολόγιό μας Ιστορικό για Παλιά Καρναβάλια στο Χωριό).

 

   Από την 10ετία του'1980 καθιερώθηκε η διοργάνωση Παρέλασης Καρναβαλιού τον Αη Γιάννη ,στις 7 Ιανουαρίου,με συνδιοργάνωση Πολιτιστικού Συλλόγου ΠΕΛΣΑ & Κοινότητας Αμπελοκήπων.

    Ετσι και φέτος είχαμε μικρή παρέλαση Καρναβαλιού,με στολές αλλά και "σκιπαστά καρναβάλια/λουγκατσάρια", από την είσοδο του χωριού μέχρι πλατεία,όπου ακολούθησε χορός με παραδοσιακά όργανα ενώ η"κινητή Ταβέρνα" του Συλλόγου,σήμα χαρακτηριστικό που παραπέμπει στις ονομαστές Ταβέρνες Αμπελοκήπων,κερνούσε τους επισκέπτες τοπικά εδέσματα και τοπικό κρασί.

    

"Σκιπαστά καρναβάλια/λουγκατσάρια"
επίσκεψη Πρωτοχρονιά στο σπίτι Χρ Νικόπουλου

Υπήρξαν και κάποιες ευχάριστες εκπλήξεις με ξαφνικές επισκέψεις "σκιπαστών καρναβαλιών / λουγκατσαριών"  που θύμισαν το παλιό έθιμο τέτοιων επισκέψεων, παραμονή Πρωτοχρονιάς, στα σπίτια του Χωριού (στου  Φώτη κ Χρίστου Νικόπουλου,στου Λάζου Οικονόμου..." κι δεν ξέρουμι που αλλού πάησαν") για ευχές,αλλά με προσπάθεια να "μη μας καταλάβουν ποιοι είμαστι".

     Ετσι μια φιλική παρέα γυναικών,θυμήθηκε το έθιμο και έκανε μια γύρα επισκέψεων σε σπίτια και πραγματικά.... "ντίπ δεν κατάλαβάμι ποιές να

ήταν",ώσπου "φάνκαν στην πλατέα τουν Αη Γιάν',μι νταμπέλα "Σκιπαστά" κι ύστιρα,αφού αναρουτιούμασταν ου ένας μι τουν άλλου,ποιοί/ποιες να είνι, πήραμι χαμπάρ'ποιές ήταν"(**).

**Κατά  πώς παραδείχνουν, σπίτια γύρισαν η Μαρία Λέκκου ,η Αλέκα Αντωνοπούλου και η Τούλα Ζήση-.....Νάναι καλά που κρατούν το έθιμο....

**Μικρό VIDEO από Πλατεία "Αη Γιάννης 7.1.2015-Καρναβάλι Αμπελοκήπων"

 

="Χρόνια Πουλλά σι όλνους κι του Χρόν"=

Καρναβάλι: Αη Γιάννη 7-1-2014

Καρναβάλι  Αη Γιάννη 7-1-2014: Αμπελόκηποι Καστοριάς

   Μπορεί να μην είχε μεγάλες συμμετοχές,όπως άλλες χρονιές,όμως κρατήθηκε και φέτος το έθιμο του Καρναβαλιού, ανήμερα του Αη Γιάννη  7-1-2014.

    Οι παρέες συγκεντρώθηκαν στην είσοδο του Χωριού,στο Γήπεδο, στην συνέχεια, με συνοδεία παραδοσιακών οργάνων,έφθασαν στην Πλατεία του Χωριού,όπου χόρεψαν μαζί με τους χωριανούς και τους φίλους επισκέπτες.

    Η διοργάνωση γίνεται από τον Πολιτιστικό Σύλλογο του  Χωριού (ΠΕΛΣΑ)

 

**ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ Ένα μικρό VIDEO Καρναβαλιού από την Πλατεία

 

 

 

Λίγες Φωτογραφίες παρακάτω:

 

 

**ΔΕΙΤΕ ΕΔΩ  Αναρτήσεις  από το Ιστολόγιό μας για Προηγούμενα ΚΑΡΝΑΒΑΛΙΑ

 

 

            .....ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ ...Και του Χρόνου....

Πρωτοχρονιά-Φώτα:Παλιά Εθιμα του Χωριού

Πρωτοχρονιά-Φώτα:  Παλιά ΄Εθιμα του Χωριού

 

    Αφού πούμε  και από το Ιστολόγιό μας αυτό, τις Ευχές για ΚΑΛΗ ΧΡΟΝΙΑ ΧΡΟΝΙΑ ΠΟΛΛΑ,σε όλους τους συγχωριανούς και φίλους του χωριού,θα αναφερθούμε σε κάποια παλιότερα έθιμα που ξεχνιούνται ή έχουν αλλάξει.

 

Πρωτοχρονιάτικη Πίτα

 

     Η Πίτα αυτή παλιά γίνονταν από πολλά επάλληλα πλασμένα φύλλα,αλειμμένα με λίγδα (χοιρινό λίπος) και ψήνονταν στην γάστρα ("πιτιρόπιτα").

      Για το καλό του χρόνου, οι νοικοκυρές , εκτός από το "Φλουρί" (κάποιο κέρμα), έβαζαν και ένα φύλλο βελανιδιάς ("σμάρι") και ένα "στάχι" σιταριού.

     Το "σμάρι" συμβόλιζε την κτηνοτροφία, το κοπάδι με τα πρόβατα, αφού τα κλαδιά βελανιδιάς με τα φύλλα χρησίμευαν ως χειμωνιάτικη ζωοτροφή των κοπαδιών.

      Το "στάχι" συμβόλιζε την γεωργία, γενικά τα χωράφια.

       Στο κόψιμο της πίτας, προηγούνταν "σταύρωμα" με το μαχαίρι και ύστερα κόβονταν, ένα κομάτι για τον Χριστό & Παναγία, ένα για το Σπίτι και από ένα για κάθε μέλος της οικογένειας.

     ΄Ετσι υπήρχαν 3 "τυχεροί". ΄Ενας είχε Τύχη στο Φλουρί, άλλος στην Κτηνοτροφία και ο τρίτος στα Χωράφια.

     Αργότερα η Πίτα, αντικαταστάθηκε με την παραδοσιακή αρμιόπιτα ("μπουρέκι") και τελευταία  με πίτες- "τσουρέκια".

     Ο Μπακλαβάς (γλυκειά πίτα ),φυσικά, ήταν και παραμένει το γλύκισμα των εορτών.

 

Πρωτοχρονιάτικα Καρναβάλια.

 

     Και στο χωριό μας τα Καρναβάλια γίνονταν πρωτοχρονιά. Από βραδύς γίνονταν τα "σκεπαστά λουγκατσάρια": ντύνονταν με σκεπασμένο πρόσωπο, με διάφορα ρούχα, με την προσπάθεια να είναι αγνώριστα και επισκέπτονταν τα σπίτια συγγενών, γειτόνων και φίλων για ευχές και πειράγματα, με στόχο να μην τους αναγνωρίσουν.

    Ανήμερα Πρωτοχρονιά, υπήρχαν ΄Οργανα και ντύνονταν παρέες για γλέντι και χορό στην πλατεία της Παναγίας.

     Μέχρι την δεκετία του '30 περίπου, υπήρχε ένα έθιμο κοινού γιορτασμού με το διπλανό μας χωριό τη  Μηλίτσα με ανταλλαγή καρναβαλιών.Οι χωριανοί μας, ντυμένοι καρναβάλια κατέβαιναν με τα ΄Οργανα, κάτω στο παλιό Εκκλησάκι στο ποτάμι, όπου είναι σήμερα του Αγ Πνεύματος, που ήταν πέρασμα και σταυροδρόμι για Μηλίτσα από τον παραποτάμιο δρόμο. Εκεί περίμεναν και υποδέχονταν τους Μηλιτσιώτες που έρχονταν κι αυτοί ντυμένοι καρναβάλια με τα δικά τους ΄Οργανα.

΄Επειτα από καμπόσους χορούς εκεί, τραβούσαν οι χωριανοί μας για Μηλίτσα και οι Μηλιτσιώτες για το Χωριό μας, επισκεπτόμενοι όλα τα σπίτια του χωριού για ευχές κεράσματα και δώρα.

Όλα τα σπίτια ήταν ανοιχτά και υποδέχονταν τους επισκέπτες πρόσχαρα.

     Το μεγάλο σπίτι,γι απαράδειγμα, των Κοβατσιάδων (Αφοί Θεοδοσίου-κτισμένο το 1913) είχε στη σάλα, μακρύ τραπέζι για πάνω από 30 άτομα, με φαγητά, κεράσματα και πιοτά για τους επισκέπτες.

Με τον ίδιο τρόπο γίνονταν δεκτοί και οι χωριανοί μας στη Μηλίτσα.

      Μην ξεχνάμε ότι τα δυό χωριά (παλιά ονόματα Σδράλτση και Σλήμιστα μέχρι 1918), είχαν και έχουν παλιούς συγγενικούς δεσμούς και μέχρι το 1933 ήταν μια Κοινότητα με έδρα Σδράλτση-Αμπελόκηπους, μαζί με το Δουπιάκι-Δισπηλιό (αποσπάστηκε το 1919).

 

Πώς άλλαξαν τα Καρναβάλια από Πρωτοχρονιά στα Φώτα-ΑηΓιάννη

 

παλιό Καρναβάλι,Πλατεία Παναγίας

Διακρίνονται από αριστερά,στο γάιδαρο:

Βασίλης Ζησιάδης,Μιχάλης Τερψόπουλος,

Στέργιος Κενζτόπουλος,Μήτσος Αντωνόπουλος.

Καθιστές Βαγγελιώ Αντωνόπουλου,Αγνή Σιδοπούλου κα

   Την πρωτοχρονιά, γίνονταν καρναβάλια σε πολλά χωριά.΄Ετσι οι νέοι του χωριού έπρεπε έγκαιρα να "κλείσουν" ΄Οργανα.΄Ετυχε μια χρονιά (10ετία '1950,γύρω στα 1951-52?) που δεν έβρισκαν ΄Οργανα, γιατί ήδη είχαν πιαστεί όλοι σε άλλα χωριά.
  Οι "τρανύτεροι" πείραζαν τους νεαρούς: "αρέ, δεν αντρέπεισάστι, του χάλασάτι του Καρναβάλ' στου Χουριό!',τι φτειάντι τόσουν κιρό?Ντιπ δεν σας κόβ'να βρείτι όργανα"?

   Αποφάσισαν τότε να μεταθέσουν το γλέντι τα Φώτα και Αη Γιάννη, οπότε ήταν πιο εύκολο να βρουν ΄Οργανα, γιατί δεν είχαν σ'άλλα χωριά καρναβάλι τότε. Και έτσι έμεινε το έθιμο,αλλά συχνά ,για να σιγουρέψουν τα Οργανα,τους ζητούσαν, να πάρουν σαν εγγύηση,το μισό κλαρίνο.

    Το Καρναβάλι, με την μορφή που το ξέρουμε σήμερα, με παρέλαση κλπ, επανήλθε από τον Πολιτιστικό Σύλλογο του Χωριού γύρω στα 1982, με την στήριξη της Κοινότητας Αμπελοκήπων, με τον τότε Πρόεδρο Αποστόλη Δημητρίου.

 

Πηγές:

1-Για τα παλιά:Διηγήσεις Ελευθερίας Νικοπούλου (:έτος γέν 1913)
2-Για την αλλαγή Καρναβαλιού Πρωτοχρονιάς με Φώτα: Νικόπουλος Φώτης

3-Λοιπά:Δραστηριότητα Πολιτιστικού Συλλόγου ΠΕΛΣΑ μετά το 1982-Φωτο Αρχείου
4-Παλιότερα άρθρα για Καρναβάλια από Ιστολόγιό μας

 

 

 

Καρναβάλι "Αη Γιάννη" 7 -1-2012 Αμπελοκήπων Καστοριάς

Καρναβάλι "Αη Γιάννη" 7 -1-2012 Αμπελοκήπων Καστοριάς

     Με ικανοποιητική,για το μέγεθος του χωριού, συμμετοχή και ποικίλη θεματολογία έγινε και φέτος η παρέλαση καρναβαλιού του Αη Γιάννη,στον κεντρικό δρόμο ,από Γήπεδο-Ψησταριές μέχρι Πλατεία,όπου ακολούθησε χορός με την συμμετοχή του κόσμου.

    Ο Πολιτιστ.Σύλλογος ,από κινητή ψησταριά,πρόσφερε δωρεάν κεράσματα και τοπικό κρασί.

     Η εκδήλωση διοργανώθηκε και πάλι από τον Πολιτιστικό Σύλλογο με την στήριξη της Τοπ.Κοινότητας και του Δήμου.

     Φέτος, δεν στήθηκε "εξέδρα επισήμων" και δεν κλήθηκε κανένας "επίσημος",σε ένδειξη διαμαρτυρίας,αφού θεωρήθηκε ότι όλοι σχεδόν γύρισαν την πλάτη στο μεγάλο πρόβλημα της κατάργησης του Δημοτικού Σχολείου του χωριού.

        Ετσι από πλευράς τοπικών αρχών παραβρέθηκαν,  ο Πρόεδρος Τάσος Ντίνας και το Τ.Σ της Κοινότητάς μας, καθώς και ο συγχωριανός μας Αντιδήμαρχος Πέτρος Χατζής.

...για Περισσότερο Φωτογραφικό Υλικό Καρναβαλιού ΑΗ ΓΙΑΝΝΗ '12  ΚΛΙΚ ΕΔΩ

.....μικρό VIDEO από Πλατεία ΚΛΙΚ ΕΔΩ