28η Οκτ. 2013: Εθνική Επέτειος-Αμπελόκηποι Καστοριάς

28η Οκτωβρίου 2013:Εθνική Επέτειος-Αμπελόκηποι Καστοριάς

  Σήμερα, 28η Οκτωβρίου 2013, γιορτάστηκε και στο χωριό μας η Εθνική Επέτειος της 28ης Οκτωβρίου 1940, η πρώτη μεγάλη νίκη κατά των δυνάμεων του φασιστικού άξονα, που σάρωνε όλη την Ευρώπη.

    ΄Εχουν γραφτεί τόσα πολλά για τον ηρωϊσμό και την σημασία αυτού του ΟΧΙ.  Μάλιστα ομογενειακές οργανώσεις στις ΗΠΑ, για να προβάλλουν ευρύτερα διεθνώς αυτή την ημέρα, έχουν καθιερώσει την "OXI DAY"  για να θυμίζουν σε όλους όσους ξεχνούν πόσα οφείλουν στην Ελλάδα και στους ΄Ελληνες.

   Ο εορτασμός στο χωριό περιλάμβανε θεία Λειτουργία κ Δοξολογία στον ιερό Ναό Αγ Κων/νου κ Ελένης  και στην συνέχεια επιμνημόσυνη δέηση με κατάθεση στεφανιών και ποιήματα στο Μνημείο των Πεσόντων, από τα παιδιά του Νηπιαγωγείου, ό,τι απόμεινε από Σχολική παρουσία πλέον στο χωριό.

   Λιγοστός κόσμος στην Εκκλησία με τα 5-6 παιδάκια του Νηπιαγωγείου να κουνούν ανέμελα τις σημαιούλες τους. ΄Αδεια η Eκκλησία από παιδιά Δημοτικού, που έκλεισε με την "βαθειά τομή" του Υπ.Παιδείας, σκορπίζοντας τα παιδιά του χωριού, αλλά και τους γονείς τους, σε 5-6 διαφορετικά χωριά Αυτοί οι γονείς και τα παιδιά τους σήμερα ήταν αναγκαστικά μακριά από το χωριό..

  Ούτε "πανηγυρικές ομιλίες", ούτε λόγος -αναφορά στο νόημα της ημέρας.... Ευτυχώς υπήρξε το Μήνυμα του Δεσπότη  που διάβασε ο παπα Νικόλας με αναφορά στην Προστάτιδα Παναγία μας (Αγία Σκέπη) και την χαρακτηριστικά επίκαιρη-παρηγορητική αποστροφή για το σήμερα, σε ελεύθερη απόδοση:...."Θα θέλατε να ακούσουμε σ’ αυτή την ταπείνωση, την τραγωδία και τον εξευτελισμό που διέρχεται η πατρίδα μας τι έχουν να μας πουν αυτοί που ορίστηκαν από την πρόνοια του Θεού να φυλάττουν Θερμοπύλες;......Θα παλέψουμε, θα αγωνιστούμε, μα στο τέλος θα είμαστε νικητές.....,με την Βοήθεια του Θεού και της Παναγίας.....θα Νικήσουμε και πάλι!.....".

   Η όλη εκδήλωση, με τις λιγοστές παρουσίες και την έκδηλα "μελαγχολική ατμόσφαιρα",  έμοιαζε περισσότερο με "Ψυχοσσάβατο με Τρισάγιο", παρά με Εθνική Επέτειο.  Έλειπαν και τα μεγάφωνα με τα Εθνικά Εμβατήρια που θα έδιναν την πανηγυρική ατμόσφαιρα. Ο Πρόεδρος ανακοίνωσε κατάθεση στεφανιών, ένα από Νηπιαγωγείο και Τοπική Κοινότητα και ένα από τον Πολιτιστικό Σύλλογο του χωριού. 

 ΄Αραγε στο πνεύμα των οδηγιών  για "περιστολή των δαπανών", συμπτύχθηκαν και τα στεφάνια, ή φταίνε οι πραγματικές οικονομικές δυσκολίες που έχουν σαρώσει πολίτες και οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης? 

  Περιμένοντας τον παπαΝικόλα για το Τρισάγιο, ήδη αρκετοί από τους λιγοστούς συγχωριανούς, είχαν αρχίσει σιγά-σιγά να αποχωρούν. Θεώρησαν άραγε μεγάλη "θυσία" την διάθεση αναμονής 5-10  λεπτών?

Θα ήταν βλάσφημο να πούμε κάτι τέτοιο. ΄Ολοι αγαπούν την Πατρίδα και τιμούν την θυσία των Ηρώων μας. ΄Ομως πάντα σε μια Επέτειο κάνει κανείς αυθόρμητα  και σκέψεις για το σήμερα. 

   Και τι να σκεφτεί κανείς για το σήμερα και με τί  "ενθουσιαμό" να γιορτάσει μια Επέτειο  "Σύμβολο του ΟΧΙ" μέσα στην σημερινή καθημερινότητα του "ΝΑΙ σε όλα", της πλήρους υποταγής στα έξωθεν κελεύσματα, που πέρα από την οικονομική κατάντια έχει καταρρακώσει κάθε ίχνος εθνικής αξιοπρέπειας των πολιτών? Μοιραία ταυτίζεται κάθε επίσημη διοργάνωση, γιορτή, επέτειος με κείνους, που όπως στο μήνυμα του Δεσπότη "ορίσθησαν να φυλάττουν Θερμοπύλες".

    Η Ιστορία έχει δείξει ότι "Οι Μήδοι δεν θα περνούσαν αν δεν υπήρχαν Εφιάλτες" και πολιτικοί "Εφιάλτες" πλέον φαίνονται οι "φύλακες". Αυτή είναι η βαθύτερη αιτία της αποστροφής των πολιτών, με την μη παρουσία, με την  φυγή και την απουσία και όχι η αδιαφορία για την "Θυσία των Ηρώων", που όλοι τιμούν.

  Μοναδική παρήγορη και ελπιδοφόρα η παρουσία των μικρών παιδιών του Νηπιαγωγείου, που με τις σημαιούλες στα χεράκια τους, ανέμελα έψαλαν τον Εθνικό ΄Υμνο.

 Αυτά τα παιδιά μας έδειξαν το χρέος μας: Να μην το βάλουμε κάτω. Να οπλιστούμε με υπομονή, σθένος και αντοχή στις σημερινές δυσκολίες, για το μέλλον των παιδιών μας, που είναι το μέλλον της Πατρίδας μας.

  ***ΔΕΙΤΕ το VIDEO των παιδιών με τον ΕΘΝΙΚΟ ΥΜΝΟ 

ΚΛΙΚ ΕΔΩ

Μ.Ασία το ‘1920:Χωριανοί μας,στρατιώτες,από τους Αμπελόκηπους

Μ.Ασία το ‘1920:
Χωριανοί μας,στρατιώτες,
από τους Αμπελόκηπους Καστοριάς

Το Ιστορικό Πλαίσιο.

    Εχουν γραφεί τόσα πολλά για την Μικρασιατική Καταστροφή που σήμανε «χαμένες πατρίδες»,χαμένες ζωές και ταλαιπωρίες δεκαετιών, για ένα πολύ μεγάλο μέρος ακμάζοντος ελληνισμού της Μ.Ασίας, που ολοκληρώθηκε με τις φοβερές ανταλλαγές πληθυσμών ,μέχρι το 1924,που αντιμετώπισαν μετακινήσεις χιλιάδων ανθρώπων, σχεδόν  σαν ανταλλαγές ζώων.
    Θυμίζουμε ότι ο Ελευθέριος Βενιζέλος είχε καταφέρει με ειδική συνθήκη, ειδικό καθεστώς για τον Ελληνισμό της Μ Ασίας, που πρόβλεπε μεταβατικό στάδιο διοίκησης 7ετών, με την παρουσία ως εγγύηση ελληνικού στρατού και στην λήξη της δημοψήφισμα για αυτοδιάθεση ή ένωση με την Ελλάδα.
      Δυστυχώς όμως στην συνέχεια, αφού έχασε τις εκλογές ο Βενιζέλος ,επικράτησαν άφρονες επιλογές «μεγαλοϊδεατισμού», που εξώθησαν στην προώθηση του ελληνικού Στρατού σε εκστρατεία στα ενδότερα,να καταλάβουν την «κόκκινη Μηλιά»(Αγκυρα).Αυτό έδωσε αφορμή,φυσικά με την «συνέργεια» ποικιλώνυμων συμφερόντων των τότε μεγάλων δυνάμεων να αναδιοργανωθεί ο Κεμάλ και να αρχίσει η αντίστροφη πορεία για τον ελληνισμό της Μ.Ασίας,αφού ο ελληνικός Στρατός αναγκάστηκε να αποχωρήσει κακήν-κακώς, αφήνοντας στην τύχη τους, τους Ελληνες της περιοχής, που υπέστησαν όσα η Ιστορία έχει καταγράψει.
    Η άτακτη φυγή του ελληνικού στρατού,άφησε πίσω της και πολλούς στρατιώτες αιχμαλώτους στον εχθρό, που υπέστησαν τα πάνδεινα σε άθλιες συνθήκες.
     Κάποιοι από αυτούς κατάφεραν να δραπετεύσουν,κάποιοι σκοτώθηκαν στην πορεία προς την σωτηρία ,κάποιοι γλύτωσαν και γύρισαν με περιπέτειες στην Πατρίδα.

Χωριανοί μας που ήταν στην Μ Ασία το 1920

Από διηγήσεις ηλικιωμένων συγχωριανών μας,συγκεντρώσαμε κάποια στοιχεία:

        Στην Μ.Ασία πήγαν επιστρατευμένοι το 1917 αρκετοί συγχωριανοί μας.Κάποιοι από αυτούς έζησαν μια Οδύσσεια, μέχρι την επιστροφή τους στο χωριό:

1.Βάμβας Χρυσόστομος (ο παππούς Τσότσες)

2.Δημητρίου Κω/νος (ο παππούς Κωστάκης, του Τζακίρη)

3.Ζησιάδης Ανδρέας (ο παππούς Αντρίας,πατέρας των αφών Ζησιάδη Βασίλη-Κώτσιου-Βαγγέλη).

παππούς Λιούμανος(καθιστός
στρατιώτης Μ.Ασία'20

4.Ζησιάδης Κοσμάς (ο παππούς Λιούμανος).Είναι ο παππούς της Κούλας(Γκίτσου) του Μήτικα.Από το οικογενειακό της αρχείο βρήκαμε την φωτογραφία του παππού Κοσμά ως στρατιώτη στην Μ.Ασία(μέση καθιστός).Μάλλον  θα είναι από τις καλές μέρες του ελληνικού Στρατού,πριν ξεσπάσει η αντίστροφη οδός προς την καταστροφή,γιατί βλέπουμε χαμογελαστή πόζα.

παππούς Λιούμανος(Κοσμάς Ζησιάδης)
 με τον φίλο του Γιάμπανο(Θωμά Γιαμπανόπουλο)
-δεκαετία '60/1962

Παπατσάρας Γρηγόρης(άνω δεξιά)
με τη σύζυγο Ολγα
και 2 από τα παιδιά τους
(Θωμάς/αριστ-Μήτσος/δεξ)

5.Παπατσάρας Γρηγόρης (πατέρας Ηλία Παπαδόπουλου)

    Σύμφωνα με διήγηση Ηλία Παπαδόπουλου (από την μάνα του Ολγα Παπατσάρα-Παπαδοπούλου):

       Ο πατέρας του Γρηγόρης,έμεινε 7 χρόνια ολόκληρα στην Μ. Ασία.Με  την υποχώρηση και άτακτη φυγή του Στρατού μας πιάστηκε  αιχμάλωτος,μαζί με άλλους  στρατιώτες.Εζησε για καιρό σε φυλακές,σε άθλιες συνθήκες βασανιστηρίων-καταναγκαστικών έργων (τους έβαζαν να μένουν μέσα σε ανοικτές μεγάλες δεξαμενές,μέσα στο νερό,όρθιοι).

     Οπως διηγήθηκε,κατά διαστήματα τους έλεγαν «Ποιοι θέλουν να φύγουν, θάρθει το τραίνο…» Οσοι έβγαιναν,τους πυροβολούσαν , είτε άμεσα, είτε τους άφηναν να φύγουν κολυμπώντας και μετά από λίγο τους πυροβολούσαν μέσα στη θάλασσα.

      Τους λυπήθηκε κάποιος Τούρκος αξιωματικός,λένε μάλλον είχε ελληνική καταγωγή και τους φυγάδευσε στην Τένεδο.Από κεί με χίλιες περιπέτειες και

ποτήρι "λάφυρο"  Γρ Παπατσάρα
από περιπέτεια Μ Ασίας

πεζοπορίες γύρισε στο Χωριό,ρακένδυτος, με ρούχα «τσουβάλια» που κάποιοι τούδωσαν στοδρόμο. Λάφυρο –ενθύμιο έφερε μαζί του ένα ποτήρι (βλ.φωτογραφία με τουρκικά γράμματα)

           
     Η όλη περιπέτεια του άφησε βαριά σημάδια στην υγεία του και πέθανε νέος,το καλοακαίρι του 1937, αφήνοντας χήρα με μικρά παιδιά.

        Δεν έχουμε στοιχεία για άλλους συγχωριανούς μας,όποιος γνωρίζει κάτι σχετικά,θα θέλαμε να μας  ενημερώσει ,να συμπληρώσουμε την Ιστορική καταγραφή.

===============================================================
***Δείτε ένα συνοπτικό Φωτογραφικό Χρονικό με Ντοκυμαντέρ Εποχής
      με θέμα "ΜΙΚΡΑΣΙΑΤΙΚΗ ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ"
==========================================================
Πηγές:Διηγήσεις '2013:
             - Ηλίας Παπαδόπουλος (παλιό όνομα Παπατσάρας/από μητέρα του Ολγα
             -Ελευθερία Νικοπούλου

Εκείνοι που φεύγουν: Ιωάννης Κοβάτσης (Μπαρμπαγιάννης) 29-9-2013

Εκείνοι που φεύγουν: Ιωάννης Κοβάτσης
(Μπαρμπαγιάννης) 29-9-2013

     Την Κυριακή 29-9-2013 απεβίωσε,σε ηλικία 80 ετών, ο Κοβάτσης Ιωάννης,ο "Μπαρμπαγιάννης" και η κηδεία του έγινε την Δευτέρα 30-9-2013, στον Αη Νικόλα Αμπελοκήπων,αφού τελέστηκε η νεκρώσιμη ακολουθία στον Ναό Αγ Κων/νου κ Ελένης.
      Ο παπα-Νικόλας, αναφέρθηκε, με ιδιαίτερη συγκίνηση, στην παλιά του γνωριμία με τον Γιάννη,στο ΚΤΕΛ Καστοριάς και στην μετά από χρόνια συνάντησή του εδώ στο χωριό,όταν ήρθε σαν νέος παπάς.

     Ο Μπαρμπαγιάννης,υπήρξε επαγγελματικά,για αρκετά χρόνια οδηγός λεωφορείου στο ΚΤΕΛ Καστοριάς,άφησε όμως κύρια ιστορία,όντας ο πρώτος που άνοιξε Ταβέρνα στους Αμπελόκηπους και έκανε το χωριό ευρύτερα γνωστό,μαζί με τους υπόλοιπους φυσικά που ακολούθησαν τα βήματά του

     Παράλληλα όμως, με τις προσωπικές του δουλειές και υποχρεώσεις, ασχολήθηκε πάντα  και  με τα κοινά του χωριού.
       Ηταν από τους πρωτεργάτες δημιουργίας της Αθλητικής Ομάδας "Δόξα Αμπελοκήπων",με δικές του ενέργειες είχε παραχωρηθεί την 10ετία του '60 το Γήπεδο στην Ομάδα μας, δραστηριοποιήθηκε επίσης,ως αγρότης, στον Τοπικό Γεωργικό Συνεταιρισμό,όπως και στην Κοινότητα Αμπελοκήπων, ως Κοινοτικός Σύμβουλος-Αντιπρόεδρος.

     Πάντα παρών στις εκδηλώσεις και τα γλέντια του χωριού,έδινε ιδιαίτερο χρώμα με τα προσωπικά του αστεία.Η εικόνα του θα μας λείψει,θα τον θυμόμαστε.

      Ευτύχησε να γίνει πατέρας και παππούς.

      Ας είναι ελαφρό το χώμα που τον σκεπάζει-Συλλυπητήρια στους οικείους του.

Εκείνοι που φεύγουν:Φωτεινή Ιωάννου 21-9-2013

Εκείνοι που φεύγουν:
Φωτεινή Ιωάννου
21-9-2013

     Το Σάββατο 21-9-2013 έγινε η κηδεία της Φωτεινής (Φώτας) Ιωάννου,96 ετών.

      Η "θειά Φώτα",όσο ήταν καλά στην υγεία της ,ήταν πάντα τακτική στην Εκκλησία, απεδήμησε πλέον εις Κύριον.Ο Θεός ας αναπαύσει την ψυχή της.

       Συλλυπητήρια στους οικείους της.

Πανελλήνιες Εξετάσεις 2013:Παιδιά του Χωριού μας που πέρασαν

Πανελλήνιες Εξετάσεις 2013:

Παιδιά του Χωριού μας που πέρασαν

 

Σύμφωνα με τα φετεινά αποτελέσματα,έχουν περάσει τα παρακάτω παιδιά του χωριού μας :

 

 

1.ΖΗΣΙΑΔΟΥ ΕΛΕΝΗ του Ιωάννη κ Ασπασίας

Εργοθεραπείας-Αθήνα-ΤΕΙ Αθήνας

 

2.ΝΙΚΟΠΟΥΛΟΥ ΑΘΑΝΑΣΙΑ του Κοσμά κ Μαρίας

Ελληνικής Φιλολογίας-Κομοτηνή-Δημοκρ.Πανεπιστήμιο Θράκης

 

3.ΤΖΙΩΤΖΗΣ ΧΡΗΣΤΟΣ  του Ιωάννη κ Χριστίνας

Φυσικής-Ιωάννινα-Πανεπιστ.Ιωαννίνων

 

4.ΞΑΝΘΟΠΟΥΛΟΥ ΜΑΡΙΑ του Αντωνίου κ Στεργιανής

Τεχνολόγων Γεωπόνων-Φλώρινα-ΤΕΙ Δυτ Μακεδονίας

 

     Συγχαρητήρια στα παιδιά και στις οικογένειές τους και καλή χρονιά.

     Ειδικά συγχαρητήρια αξίζουν στην Ξανθοπούλου Μαρία, γιατί κατέβαλε ιδιαίτερη συνειδητή προσπάθεια, τελειώνοντας το Εσπερινό Λύκειο Καστοριάς.

Περπατώντας γύρω από το Χωριό:Τούμπα-Ορμάνι-Ποτάμι

Διασταύρωση "Τούμπα" προς "Ορμάνι"

Περπατώντας γύρω από το Χωριό:

Τούμπα-Ορμάνι-Ποτάμι

      Εχουμε ξαναγράψει για τις δυνατότητες εναλλακτικών διαδρομών περιπάτου γύρω από το χωριό.

       Μια ακόμη διαδρομή για  πρωϊνή πεζοπορία είναι η κατεύθυνση "Πλατεία-Τούμπα-Ορμάνι-Ποτάμι".Αν θέλει κανείς μπορεί να την επεκτείνει,λίγο μακρύτερα, ως διαδρομή επιστροφής με "Ποτάμι-Γέφυρα Ορμάνι-Γραμμή-Αη Νικόλας-Παλιό Πηγάδι-Γέφυρα-Εξωκλήσι-Βρύση-Πλατεία".

Τι βλέπουμε περπατώντας

     Δρόμος:Η ασφαλτόστρωση από εποχής Αποστόλη Δημητρίου, έμεινε σταματημένη  και δεν κάλυψε τα τελευταία οικόπεδα,παρά το ότι ασφαλτοστρώθηκαν στο μεταξύ και αγροτικοί δρόμοι.

Ο δρόμος για Ορμάνι,ευτυχώς διατηρείται σε ικανοποιητική κατάσταση με 3Α.

Περιοχή "Τούμπα"

    Η περιοχή "Τούμπα"

: παλιά μόνιμη πληγή "σκουπιδότοπου" παρά τις πινακίδες "Απαγορεύται η Ρίψη Μπάζων-Σκουπιδιών" ,τα τελευταία χρόνια,με την παρότρυνση του Πολιτιστικού Συλλόγου,με προσωπική δουλειά ,είχε καθαριστεί και δενδροφυτευτεί.

   Από κείνη την επιχείρηση δενδροφύτευσης  έμειναν λιγοστά δενδρύλια (7-8) σήμερα και τα αγριόχαρτα  δεν αφήνουν να δεί κανείς αν υπάρχουν σκουπίδια ανάμεσα.



Βοσκότοπος "Ορμάνι"

 Ορμάνι     

 ο παλιός παραποτάμιος βοσκότοπος,όπου έβοσκαν τα ζώα του χωριού (βόδια,άλογα,γαϊδούρια κλπ) έχει ξαναγίνει "Ορμάνι"(=δάσος,τουρκ?) ελλείψει ζώων, αλλά και "σκουπιδομάνι",με την δική μας "φροντίδα".

    Παλιές καρέκλες,παλιά παπούτσια κλπ, εκτίθενται ολόγυρα,θυμίζοντας δυστυχώς τις "κακές μας συνήθειες.....

 

     Αγροκτήματα: η περιοχή έχει εικόνα εγκατάλειψης καλλιεργειών σχεδόν σε όλο το μήκος της παλιάς παραποτάμιας κοιλάδας που άλλοτε ήταν η περιοχή των μπαξέδων των Αμπελοκήπων.Με προσωπική δουλειά είχαν φτιάξει αρδευτικά κανάλια,"δέση"-μικρό φράγμα στο ποτάμι για πότισμα.

     

     Παραμένουν λίγες καλλιέργειες καλαμποκιού,αμπελιών τώρα, με αρδευτικές γεωτρήσεις.Φυτώρια μήλων εγκαταλειμένα από

χρόνια,στον απόηχο των συνεπειών δυσλειτουργίας της κάποτε φιλόδοξης προσπάθειας της ΓΕΟΚ

Ποτάμι:

Το Ποτάμι που άλλοτε ήταν πηγή ζωής για καλλιέργειες-μπαξέδες και ζώα,τώρα  δεν πλησιάζεται στα 15 μέτρα από την δυσοσμία,"βρώμα" λόγω ροής των δήθεν επεξεργασμένων υγρών του Βιολογικού Καθαρισμού ΔΕΥΑΚ.Από την όψη-χρώμα,την δυσοσμία, αλλά και το παχύρευστο της ροής, φαίνεται ότι ο Βιολογικός έχει εγκαταλειφθεί στην τύχη του και δεν λειτουργεί όπως θάπρεπε.Προβλέπονταν να εκρέει νερό "κατάλληλο για άρδευση".Εδώ όμως,  μακροσκοπικά φαίνεται ότι πρόκειται περίπου για "αραιωμένα λύματα",  που ρυπαίνουν όλη την περιοχή.Ευτυχώς οι Μπαξιοβάνοι είχαν μεταφέρει προ ετών τις καλλιέργειές τους σε άλλες περιοχές.Φίλος στην Μηλίτσα ,έλεγε προ ημερών ,οτι ήταν αδύνατο να ποτίσει από το ποτάμι,αφού η αντλία του "μπούκωσε" στη λάσπη.

       Φαίνεται ότι οι αρμόδιοι δεν νοιάζονται.Ο Δήμος Καστοριάς δεν νοιάζεται.Δεν είμαστε και  στην "επικράτειά" του.Ο Βιολογικός όμως ,με τις συνεχείς συνδέσεις νέων οικισμών,έχει μετατραπεί σε Βιολογικό όλου του Νομού Καστοριάς και η κατάσταση λειτουργίας του,εφ όσον δεν συντηρείται κανονικά,(άγνωστο τι προσωπικό διαθέτει γι αυτό η ΔΕΥΑΚ),εγκυμονεί ευρύτερους κινδύνους για την περιοχή.

      Οι κάτοικοι μιλούν με σκωπτική μελαγχολία, ότι απειλούνται με "έκρηξη τσιρλομπίλ" (κατ'ανaλογία με το Τσερνομπίλ)

       Διαβάζουμε τελευταία,διθυράμβους για προγραμματιζόμενα έργα εξυγείανσης της Λίμνης μεταξύ δε  των παρεμβάσεων  είναι και η διευθέτηση του ρέματος Γκιόλι για να "σωθεί" η Λίμνη.

        Τι να την κάνουμε την διευθέτηση και εκβάθυνση της κοίτης,αν δεν λειτουργεί σωστά ο Βιολογικός?Για να ρέουν καλύτερα τα λύματα στο ποτάμι μας?

        Ηδη από ετών ,φίλος συγχωριανός, μου είχε πεί ότι είχε πάει το κοπάδι τα πρόβατά του στο Ορμάνι,κινήθηκαν προς το ποτάμι, αλλά μόλις πλησίασαν,στράφηκαν προς τα πίσω!

         Τώρα δεν μπορεί να πλησιάσει κανείς στα 15 μέτρα από την "μπόχα".

"Ορμάνι"-Μπάνιο στο Ποτάμι-
θέση "Τρίτα"- 1968-'1969

      Και να σκεφθεί κανείς ότι σ'αυτό το ποτάμι κάποτε κάναμε ,παιδιά μπάνιο,υπήρχαν ψάρια....κρίμα.......

 

    Δεν αρκεί όμως να "μοιρολογούμε" για την κατάντια μας.Το θέμα πρέπει να τεθεί στους αρμοδίους επιτακτικά.Το χωριό μας είναι το πρώτο που δέχεται αυτή την επίπτωση που φυσικά μεταφέρεται και στον Αλιάκμωνα απ'όπου υδρεύονται πόλεις παραπέρα,όπως η Θεσσαλονίκη,αλλά γι αυτό ας νοιαστούν άλλοι Δήμαρχοι,οι δικοί μας όμως ας δούν την δική μας περιοχή.

       Τις τελευταίες μέρες υπάρχει κάποια βελτίωση στην δυσοσμία και στο χρώμα του νερού,ίσως να βελτιώθηκε η λειτουργία ,αλλά αυτό φυσικά δεν αρκεί.

Κοσμάς ο Αιτωλός ή Πατροκοσμάς

Κοσμάς ο Αιτωλός ή Πατροκοσμάς

 

Ο πατροκοσμάς έκανε πολλές περιοδείες στην τότε τουρκοκρατούμενη Ηπειρο και Δυτ μακεδονία.Δύο φορές (1763-73 και 1775-77) στη Δυτ Μακεδονία-Κατά διηγήσεις, είχε περάσει και από το Χωριό μας "Σδράλτση"(??)

 

    Σήμερα  Σάββατο 24-8-2013 τιμάται η μνήμη του Αγίου Κοσμά του Αιτωλού που αναφέρεται και σαν ΠατροΚοσμάς.

 Ο Κοσμάς ο Αιτωλός ,Κατά τον βιογράφο και σύγχρονό του Νικόδημο Αγιορείτη γεννήθηκε στο χωριό Μέγα Δένδρο Απόκουρου κοντά στο Θέρμο ενώ κάποιοι μελετητές θεωρούν πιθανό το γειτονικό Ταξιάρχη^[1]. Ο πιθανός χρόνος γέννησής του είναι το 1714 διότι ο Νικόδημος ο Αγιορείτης αναφέρει πως πέθανε σε ηλικία 65 ετών. Οι Παπακυριακού και Κώνστας την τοποθετούν στα 1700-1707

    Το 1749 πήγε στην Αθωνιάδα Σχολή του Αγίου Όρους (χερσόνησος του Άθω), όπου έκανε σπουδές ανωτέρου επιπέδου στη θεολογία και τη φιλοσοφία. Εκεί υπήρξε μοναχός για δύο περίπου χρόνια στη μονή Φιλοθέου του Αγίου Όρους. Στα 1759 εγκατέλειψε το μοναστήρι και με εντολή του Πατριάρχη Σεραφείμ ξεκίνησε τις περιοδείες του στη Δυτική και Βόρεια Ελλάδα και την Ήπειρο προκειμένου να αντιμετωπίσει τον αυξανόμενο τότε εξισλαμισμό των Χριστιανών^[6]. Παρακινούσε με θέρμη τους Ορθοδόξους Χριστιανούς να ιδρύσουν σχολεία που θα διδάσκουν την ορθοδοξία. Το σχολείο αντιμετωπίζεται από τον Κοσμά σαν απαραίτητη προϋπόθεση για την προώθηση της ορθοδοξίας και η εκπαίδευση σαν ένα εργαλείο κατήχησης στην ορθοδοξία^[7]. Εκτός από τη σημασία της Ελληνικής γλώσσας αναφέρεται συχνά και στο "ποθούμενο" που ήταν η απελευθέρωση του γένους. Ένα από τα χαρακτηριστικά του είναι η απόλυτη αφιλοχρηματία. Έλεγε επί λέξει: «Δεν έχω άλλο ράσο από αυτό που φορώ».

     Μέσα σε 16 χρόνια ίδρυσε περίπου 250 σχολεία^[8]. Στις Διδαχές του παρότρυνε τους γονείς να σπουδάζουν τα παιδιά τους Ελληνικά, τα οποία είναι η «γλώσσα της Εκκλησίας».

      Ο Πατήρ Κοσμάς ο Αιτωλός ανακηρύχθηκε επίσημα άγιος από το Πατριαρχείο Κωνσταντινουπόλεως στις 20 Απριλίου 1961 και η μνήμη του τιμάται στις 24 Αυγούστου.

     

  .....περισσότερα βλ.Βιογραφία Κοσμά  Αιτωλού...

 

Περιοδείες του Πατροκοσμά στην Δυτ Μακεδονία:2 Φορές στο Γέρμα-Ηρθε και στο Χωριό μας?

 

      Ο ιερομάρτυρας και εθνομάρτυρας Κοσμάς ο Αιτωλός (1714 - 1779) επισκέφτηκε τον Γέρμα Καστοριάς  (παλιό όνομα 'Λόσνιτσα") δύο φορές, κατά τη Β΄ και Γ΄ περιοδεία του, (1763-73 και 1775-77), αντίστοιχα,όπου δίδαξε και ίδρυσε Ελληνικό Σχολείο,όπου χρέη Δασκάλου ανέλαβε ο εκάστοτε παπάς του χωριού

      Προς τιμήν του Κοσμά του Αιτωλού υπάρχει στον Γέρμα Ναός αφιερωμένος στον Αγιο.Από το Ιστολόγιο του φίλου Γ.Αλεξίου,συνταξιούχου Δασκάλου-Θεολόγου , από τον Γέρμα Καστοριάς,που υπήρξε Σχολικός Σύμβουλος και στο Χωριό μας πήραμε τις βασικές αυτές πληροφορίες.

Στο ιστολόγιό του "Φώς της Καστοριάς" υπάρχει εκτεταμένη αναφορά στις επισκέψεις του Αγίου Κοσμά στο Γέρμα,τις προφητείες του γενικά αλλά και τοπικά για την περιοχή.

    Για το χωριό μας έχουμε κάποιες,μη επιβεβεβαιωμένες πληροφορίες , από πάππου προς πάππον διηγήσεις,από τον παππού μακαρίτη ιεροψάλτη Σιαρέγκο ( διήγηση  από εγγονό του σήμερα Νίκο Νικολόπουλο ,αλλά και Ηλία Παπαδόπουλο από μάνα του, αδελφή Σιαρέγκου)  ότι  ο Πατροκοσμάς είχε περάσει ή και διανυκτέρευσε  στο Σδράλτση,αφού είχε έρθει από το Δουπιάκι (Δισπηλιό),όπου συνάντησε χωρικούς "Ντουπιακνούς" και ρωτούσε πληροφορίες για την Καστοριά και τα γύρω χωριά..Δεδομένου ότι ο Πατροκοσμάς πήγε 2 φορές στη "Λόσνιτσα" (Γέρμα) δεν αποκλείεται να πέρασε και από το χωριό μας και ίσως να έσπειρε τότε τον σπόρο της ίδρυσης της μετέπειτα "Ελληνικής Σχολής Σδράλτσης".

    Αν αυτό αληθεύει,φαίνεται  ότι το Χωριό "Σδράλτση" υπήρχε από το έτος 1775 τουλάχιστον, αν και κατά άλλη πηγή (δάσκαλος Μίμης Δημητριάδης από φίλο του καθηγητή Ιστορίας ΑΠΘ κ Κολιόπουλο, από το Βοτάνι Καστοριάς) αναφέρονται σε Φορολογικά Κατάστιχα της Οθωμανικής περιόδου Φόροι από "Σδράλτση"  πολύ παλιότερα (από το 1540(??))